Tohum / PIRASA / SEBZECİLİK
Tohumların olgunlaşması için sıcak ve kuru havaya ihti*yaç vardır. Tohum istihsali 400-600 kg/ha’dır. Bir bitkiden takri*ben 20-30 gr arasında tohum alınır (MAATSCH 1956). Pırasa tohumlarıyla, soğan tohumları birbirine çok benzer. Ancak pırasa tohumları ezildiği, yandığı zaman soğan kokusu vermez ve bu testle soğandan ayrılabilir. Tohumda, yumurta akı maddeleri, yağ, selüloz bulunur. Nişastalı maddeler depo edilmez (LÜBBEN 1959). Tohumun enine kesiti alındığında, monocotyledoneae sınıfının özelliği olan tek kotiledon yapraklı bitki minyatürü ortaya çıkar. Bu görünüm Şekil 2.2 de verilmiştir. Tohumlar koyu siyah renkli, üstleri girintili ve çıkıntılıdır. Uzunlukları 3-4 mm, genişlikleri 1-2 mm, kalınlıkları 0,5-1 mm’dir. Çimlenme kabiliyeti çeşitlere göre % 30 ile 90 arasında değişir. Ancak ortalama % 75 kabul olunur. Tohumlar çimlenme kabiliyetini ortalama 2-4 yıl arasında saklar. STEİNAR (1972 a) adlı araştırıcı 4 yıl muhafaza edilmiş tohumlarda % 30-40 çimlenme tespit etmiştir. 5 yıldan fazla muhafaza edilen tohumlarda, çoğunlukla canlılık görülmez. Tohumların bin tane ağırlığı 2,2-5,0 gr’dır. Bir gramda 350-450 adet tohum bulunur. Tohumluğun kullanılma değeri % 30-85 arasında değişir. Temizlik % 95-97’dir (DİLLİGEN 1956, MAATSCH 1956, TUNÇBİLEK 1972).
Tohumlarda çimlenme sıcaklığı minimum 1°C ve maximum 35°C'dir. Optimal çimlenme 15-20°C arasında meydana gelir. Bu sı*caklıkta, tohum çimlendirme denemelerine 15 gün devam edi*lir. Çimlenme en iyi karanlık şartlarda meydana gelir. Işıklı bir ortam tohumların çimlenme yüzdesini azaltır (DİLLİGEN 1956, MAATSCH 1956, GÜNAY 1975). STAINER (1972 a) yaptığı denemelerde 12-21°C arasında % 97; 24°C de % 86; 27°C de % 7 çimlenme tespit etmiştir. Yazar, ayrıca tohum ekim derinliğinin 3-5 cm kadar olmasının sürmeye büyük etki yapmadığı*nı, ancak sürme hızını geciktirdiğini ifade etmektedir.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay
Tohumların olgunlaşması için sıcak ve kuru havaya ihti*yaç vardır. Tohum istihsali 400-600 kg/ha’dır. Bir bitkiden takri*ben 20-30 gr arasında tohum alınır (MAATSCH 1956). Pırasa tohumlarıyla, soğan tohumları birbirine çok benzer. Ancak pırasa tohumları ezildiği, yandığı zaman soğan kokusu vermez ve bu testle soğandan ayrılabilir. Tohumda, yumurta akı maddeleri, yağ, selüloz bulunur. Nişastalı maddeler depo edilmez (LÜBBEN 1959). Tohumun enine kesiti alındığında, monocotyledoneae sınıfının özelliği olan tek kotiledon yapraklı bitki minyatürü ortaya çıkar. Bu görünüm Şekil 2.2 de verilmiştir. Tohumlar koyu siyah renkli, üstleri girintili ve çıkıntılıdır. Uzunlukları 3-4 mm, genişlikleri 1-2 mm, kalınlıkları 0,5-1 mm’dir. Çimlenme kabiliyeti çeşitlere göre % 30 ile 90 arasında değişir. Ancak ortalama % 75 kabul olunur. Tohumlar çimlenme kabiliyetini ortalama 2-4 yıl arasında saklar. STEİNAR (1972 a) adlı araştırıcı 4 yıl muhafaza edilmiş tohumlarda % 30-40 çimlenme tespit etmiştir. 5 yıldan fazla muhafaza edilen tohumlarda, çoğunlukla canlılık görülmez. Tohumların bin tane ağırlığı 2,2-5,0 gr’dır. Bir gramda 350-450 adet tohum bulunur. Tohumluğun kullanılma değeri % 30-85 arasında değişir. Temizlik % 95-97’dir (DİLLİGEN 1956, MAATSCH 1956, TUNÇBİLEK 1972).
Tohumlarda çimlenme sıcaklığı minimum 1°C ve maximum 35°C'dir. Optimal çimlenme 15-20°C arasında meydana gelir. Bu sı*caklıkta, tohum çimlendirme denemelerine 15 gün devam edi*lir. Çimlenme en iyi karanlık şartlarda meydana gelir. Işıklı bir ortam tohumların çimlenme yüzdesini azaltır (DİLLİGEN 1956, MAATSCH 1956, GÜNAY 1975). STAINER (1972 a) yaptığı denemelerde 12-21°C arasında % 97; 24°C de % 86; 27°C de % 7 çimlenme tespit etmiştir. Yazar, ayrıca tohum ekim derinliğinin 3-5 cm kadar olmasının sürmeye büyük etki yapmadığı*nı, ancak sürme hızını geciktirdiğini ifade etmektedir.
Kaynak: Genel Sebzecilik Kitabı Prof. Dr. Atila Günay

