Tweet
HAVUÇ Gübreleme
Kışlık ve geçci havuç çeşitlerde uzun bir süre büyüme ve gelişme devam ettiği için gübrelemeye çok dikkat etmek gerekir. Küçük, yazlık ve erkenci çeşitlerde gübreleme daha kolaydır. Havuç taze ahır gübresinden hoşlanmaz. Taze gübre havuç renginin bozulmasına ve mavi kırmızı bir renk almasına neden olur. Ayrıca erken çiçeklenmeye etken olduğu söylenir (DİLLİNGEN 1956). Bunlar yanında havuç sineğinin artmasına uygun bir ortam meydana getirir. Yanmamış gübre büyük parçalar halinde kalacağından, tohum ekimi de zordur. Organik gübrelemenin, bir önceki bitkiye yapılması daha olumlu sonuçlar verir. Elimizde iyi yanmış ahır gübresi varsa, toprak hazırlığından önce dekara 2–3 ton atılabilir. Topraktaki organik madde miktarının havuç üzerindeki etkisi, Cetvel 18.2’de verilmiştir (BİELKA 1969). Ticaret gübreleri içinde havuç, azot ve potasyumdan fazla hoşlanır. Her iki gübrede verim çoğalmasına, kalitenin yükselmesine etki yapar. Potasyum havuçta şeker miktarını ve ayrıca depolama gücünü arttırır. Genç havuç bitkisi, topraktaki tuz konsantrasyonuna karşı hassastır. Tohum ekiminde ticaret gübresinin fazla atılması, tohumun çimlenme gücünü azaltır. Toprakta organik madde miktarının az olması, tuz zararını daha fazla ortaya çıkartır. Bu bakımdan toprak hazırlığı sırasında gübreler az miktarda verilmeli ve toprağa iyice karıştırılmalıdır. Dış ülkelerde toprak yapısına göre değişmekle beraber, normal bir havuç toprağına dekara saf 8–12 kg azot, 8–10 kg fosfor ve 12– 18 kg potasyum verilmelidir. Azotlu gübrenin 2–3 seferde, potasyumlu gübrenin 1–2 seferde atılması daha uygun olur.
Cetvel 18.2. Havuç verimine organik gübrenin etkisi
Ürün / Ticaret Gübresi %/ Organik gübre %/ %50 Organik gübre %50 Ticaret gübresi
Kumlu toprakta/ 100/ 119 /115
Tınlı toprakta/ 100 /154/ 113
Kıraç toprakların P ve K ihtiyacı daha fazladır. Bu bakımdan fosforlu ve potasyumlu gübreler ekimden önce, azotlu gübrenin yarısı tohum ekimi sırasında, diğer yarısı da fideler kurşun kalem kalınlığına geldiğinde atılır. Organik toprakların gübrelenmesinde, mikro elementler genellikle eksiktir ve eksikliğin giderilmesi önem taşır. En önemli mikro elementler manganez, bakır ve bordur. Toprak analizi sonunda bu elementlerin eksikliği görülürse, bunlar ekimden önce toprağa verilir. Eğer havucun gelişmesi sırasında bu elementlerin eksikliğinden doğan belirtiler ortaya çıkıyorsa, yaprak gübrelemesiyle bu noksanlık karşılanır. Ticaret gübreleri genellikle serpilerek, şerit halinde, sulama suyuna karıştırılarak veya toprağa karıştırarak verilir. Bitkinin gelişme durumuna bakarak, bu gübre verme şekillerinden birisi uygulanır. Tohum ekiminden önce, tarla işlemesi sırasında gübreyi toprağa karıştırarak, gelişmiş bitkilerde sulama suyuna ilave ederek veya sıralar arasına atarak ve kök derinliğine gelecek şekilde çapalamayla karıştırılarak verilir. Arkasından sulama yapılır.
Kışlık ve geçci havuç çeşitlerde uzun bir süre büyüme ve gelişme devam ettiği için gübrelemeye çok dikkat etmek gerekir. Küçük, yazlık ve erkenci çeşitlerde gübreleme daha kolaydır. Havuç taze ahır gübresinden hoşlanmaz. Taze gübre havuç renginin bozulmasına ve mavi kırmızı bir renk almasına neden olur. Ayrıca erken çiçeklenmeye etken olduğu söylenir (DİLLİNGEN 1956). Bunlar yanında havuç sineğinin artmasına uygun bir ortam meydana getirir. Yanmamış gübre büyük parçalar halinde kalacağından, tohum ekimi de zordur. Organik gübrelemenin, bir önceki bitkiye yapılması daha olumlu sonuçlar verir. Elimizde iyi yanmış ahır gübresi varsa, toprak hazırlığından önce dekara 2–3 ton atılabilir. Topraktaki organik madde miktarının havuç üzerindeki etkisi, Cetvel 18.2’de verilmiştir (BİELKA 1969). Ticaret gübreleri içinde havuç, azot ve potasyumdan fazla hoşlanır. Her iki gübrede verim çoğalmasına, kalitenin yükselmesine etki yapar. Potasyum havuçta şeker miktarını ve ayrıca depolama gücünü arttırır. Genç havuç bitkisi, topraktaki tuz konsantrasyonuna karşı hassastır. Tohum ekiminde ticaret gübresinin fazla atılması, tohumun çimlenme gücünü azaltır. Toprakta organik madde miktarının az olması, tuz zararını daha fazla ortaya çıkartır. Bu bakımdan toprak hazırlığı sırasında gübreler az miktarda verilmeli ve toprağa iyice karıştırılmalıdır. Dış ülkelerde toprak yapısına göre değişmekle beraber, normal bir havuç toprağına dekara saf 8–12 kg azot, 8–10 kg fosfor ve 12– 18 kg potasyum verilmelidir. Azotlu gübrenin 2–3 seferde, potasyumlu gübrenin 1–2 seferde atılması daha uygun olur.
Cetvel 18.2. Havuç verimine organik gübrenin etkisi
Ürün / Ticaret Gübresi %/ Organik gübre %/ %50 Organik gübre %50 Ticaret gübresi
Kumlu toprakta/ 100/ 119 /115
Tınlı toprakta/ 100 /154/ 113
Kıraç toprakların P ve K ihtiyacı daha fazladır. Bu bakımdan fosforlu ve potasyumlu gübreler ekimden önce, azotlu gübrenin yarısı tohum ekimi sırasında, diğer yarısı da fideler kurşun kalem kalınlığına geldiğinde atılır. Organik toprakların gübrelenmesinde, mikro elementler genellikle eksiktir ve eksikliğin giderilmesi önem taşır. En önemli mikro elementler manganez, bakır ve bordur. Toprak analizi sonunda bu elementlerin eksikliği görülürse, bunlar ekimden önce toprağa verilir. Eğer havucun gelişmesi sırasında bu elementlerin eksikliğinden doğan belirtiler ortaya çıkıyorsa, yaprak gübrelemesiyle bu noksanlık karşılanır. Ticaret gübreleri genellikle serpilerek, şerit halinde, sulama suyuna karıştırılarak veya toprağa karıştırarak verilir. Bitkinin gelişme durumuna bakarak, bu gübre verme şekillerinden birisi uygulanır. Tohum ekiminden önce, tarla işlemesi sırasında gübreyi toprağa karıştırarak, gelişmiş bitkilerde sulama suyuna ilave ederek veya sıralar arasına atarak ve kök derinliğine gelecek şekilde çapalamayla karıştırılarak verilir. Arkasından sulama yapılır.