ÇİLEK Sınıflandırılması
Çilek başlangıç formu olarak düşünülen Fragaria vesca (dağ çileği) ve Fragaria vesca silvestris’den (orman çileği) başlayarak tasnif edilir. İlk tasnif 1768’de Dushesne tarafından yapılmıştır. AĞAOĞLU’nun (1986), Duchesne’nin “L’Historie Natruelle de Fraisier” isimli eserine dayanarak verdiği tasnif şeklinde 10 tür bulunmaktadır. Bu türler :
I. Fragaria vesca semper florens (Alp ve dağ çileği)
II. Fragaria vesca silvestris (Orman çileği)
a) F. Vesca variegata
b) F. Vesca alba
c) F. Silvestris multiplex
d) F. Silvestris botryformis
e) F. Silvestris muricata
f) F. Silvestris abortiva
III. Fragaria hortensis (Montreuil çileği)
IV. Fragaria effegelis (Kolsuz orman çileği)
V. Fragaria monopylla (Versailles çileği)
VI. Fragaria viridis (Tepe ve yeşil çileği)
VII. Fragaria moschata (Misket çileği)
VIII. Fragaria chiloensis (Şili çileği)
IX. Fragaria ananassa (Ananas çileği)
X. Fragaria virginiana (Virginia çileği) dir.
Bu tasnif, çok eski yıllarda yapılmış olmasına karşın, bugün dahi geçerliliğini korumaktadır. ZİELINSKI ve Arkadaşları (1952) çilek türlerinin 150’den fazla olduğunu, bir çoğunun birbirinden kolay ayırt edilemediğini, bunlardan üç gruba bağlı sekiz farklı türün meydana geldiğini açıklamaktadır.
Memleketimizin ilk çilek çeşidi, bir zamanlar yaygın olarak Marmara Bölgesinde ve bilhassa Bursa’da yetiştirilen Osmanlı Çileği’dir. Şu anda önemini kaybetmiş, ancak yer yer bazı dağ köylerinde üretimine rastlanmaktadır. Kokulu, küçük, beyaz-kırmızı renkli meyveleri olan bir çilektir. Taze tüketimi yanında reçeli de yapılır. 1965 Yılında Yalova’da başlatılan bir çalışma ile, iki proje içinde değişik çilek çeşitleri yurda getirilmiştir. Bunlar Senga sengana, Regina, Macherausch frühhermte, Suprise des Halles, Gorella, Madame des Charles Mavhiroux, Talisman, Oranda, Pocahontas’dır. Yalova’da başlatılan çalışmalar daha sonra Ankara Ziraat Fakültesi’nde bir süre yürütülmüş, ondan sonra bu çalışmalar Adana Ziraat Fakültesi’ne kaydırılmıştır. Şu anda yetiştirdiğimiz önemli çilek çeşitleri olarak Ereğli, Karşıyaka, Kestel, Madame, Noutot, Mangro, Tiago, Aliso, Pacohontas, Borella, Osmanlı, Uludağ, Senge sengana, Regina, Idun, Howard, Stamm, Temple, Senge preose, Junda, Macherauch marieva, Northwest, Cambridge vigour, Talisman, Royale, Jucunda, Sparhle, Rederops, Blakemore, Empire, Rockhill, Red rich sayılabilir.
Çilek başlangıç formu olarak düşünülen Fragaria vesca (dağ çileği) ve Fragaria vesca silvestris’den (orman çileği) başlayarak tasnif edilir. İlk tasnif 1768’de Dushesne tarafından yapılmıştır. AĞAOĞLU’nun (1986), Duchesne’nin “L’Historie Natruelle de Fraisier” isimli eserine dayanarak verdiği tasnif şeklinde 10 tür bulunmaktadır. Bu türler :
I. Fragaria vesca semper florens (Alp ve dağ çileği)
II. Fragaria vesca silvestris (Orman çileği)
a) F. Vesca variegata
b) F. Vesca alba
c) F. Silvestris multiplex
d) F. Silvestris botryformis
e) F. Silvestris muricata
f) F. Silvestris abortiva
III. Fragaria hortensis (Montreuil çileği)
IV. Fragaria effegelis (Kolsuz orman çileği)
V. Fragaria monopylla (Versailles çileği)
VI. Fragaria viridis (Tepe ve yeşil çileği)
VII. Fragaria moschata (Misket çileği)
VIII. Fragaria chiloensis (Şili çileği)
IX. Fragaria ananassa (Ananas çileği)
X. Fragaria virginiana (Virginia çileği) dir.
Bu tasnif, çok eski yıllarda yapılmış olmasına karşın, bugün dahi geçerliliğini korumaktadır. ZİELINSKI ve Arkadaşları (1952) çilek türlerinin 150’den fazla olduğunu, bir çoğunun birbirinden kolay ayırt edilemediğini, bunlardan üç gruba bağlı sekiz farklı türün meydana geldiğini açıklamaktadır.
Memleketimizin ilk çilek çeşidi, bir zamanlar yaygın olarak Marmara Bölgesinde ve bilhassa Bursa’da yetiştirilen Osmanlı Çileği’dir. Şu anda önemini kaybetmiş, ancak yer yer bazı dağ köylerinde üretimine rastlanmaktadır. Kokulu, küçük, beyaz-kırmızı renkli meyveleri olan bir çilektir. Taze tüketimi yanında reçeli de yapılır. 1965 Yılında Yalova’da başlatılan bir çalışma ile, iki proje içinde değişik çilek çeşitleri yurda getirilmiştir. Bunlar Senga sengana, Regina, Macherausch frühhermte, Suprise des Halles, Gorella, Madame des Charles Mavhiroux, Talisman, Oranda, Pocahontas’dır. Yalova’da başlatılan çalışmalar daha sonra Ankara Ziraat Fakültesi’nde bir süre yürütülmüş, ondan sonra bu çalışmalar Adana Ziraat Fakültesi’ne kaydırılmıştır. Şu anda yetiştirdiğimiz önemli çilek çeşitleri olarak Ereğli, Karşıyaka, Kestel, Madame, Noutot, Mangro, Tiago, Aliso, Pacohontas, Borella, Osmanlı, Uludağ, Senge sengana, Regina, Idun, Howard, Stamm, Temple, Senge preose, Junda, Macherauch marieva, Northwest, Cambridge vigour, Talisman, Royale, Jucunda, Sparhle, Rederops, Blakemore, Empire, Rockhill, Red rich sayılabilir.


Comment