DOMATES Beslenme ve İnsan Sağlığı Bakımından Önemi
Domates, ekmeğin yanında peynirle beraber katık olarak kullanılan, her türlü yemek hazırlanmasına giren, salatası, suyu, salçası, kurutması ve turşusu ile halk beslenmesinden önemli bir yeri olan sebze çeşididir. İçerdiği vitamin ve mineral maddeler bir hayli fazladır. BİELKA (1969), 100 gr taze domatesin 6 gr kuru madde, 25 mg C vitamini, 0,40 mg karotin, 0,70 gr kaba selüloz, 30 mg kalsiyum, 0,20 mg demir içerdiğini bildirmektedir. GRAFE (1960), 100 gr taze domateste 1600 I.E = A Vitamini, 0,08 mg B1, 0,04 mg B2, 0,3 mg Niacin, 25 mg C Vitamini bulunduğunu kaydetmektedir. Domatesin fosfor, kalsiyum, potasyum, demir bakımından zengin bir sebze çeşidi olduğu, birçok yazar tarafından teyit edilmektedir.
Domateste oksalik asit bulunduğundan, böbrek taşı olanların fazla domates yemesi önerilmez. Oysa ıspanak, pazı yanında domatesteki oksalik asit miktarı çok azdır.
Domatesin yeşil meyvelerinde oldukça fazla solonin bulunur. Bu madde, insan sağlığı bakımından zehirleyicidir. Yeşil 2-4 meyvenin çiğ halde yenmesi, bazı hassas bünyeli insanlarda zehirlenmeye neden olur. Domates olgunlaştıkça ve kızardıkça bu madde kaybolur. DİLLİNGEN (1956), insanlarda 0,02 gr solonin’in baş ağrısı, kalp çarpması yaptığını belirtmektedir. Ayrıca yeşil meyvenin % 0,419, olgun meyvenin % 0,0006 solonin içerdiğini açıklamaktadır.
Domates insan sağlığı bakımından önemli bir sebzedir. İştah açıcı ve serinlik verici bir salatadır. Domates çekirdekleri bağırsakların çalışmasını kuvvetlendirir. Çiğ halde domatesin hazmı güçtür. Mide bağırsak rahatsızlığı olanların asidik etkisinden dolayı domatesi çiğ yenmesi tavsiye edilmez. Bu insanlara, domates haşlama yedirilmelidir. Romatizmalı olanlar bol bol domates yiyebilir. Domates idrar söktürür, böbrekleri çalıştırır. Fakat oksalik asit ihtiva ettiğinden böbrek taşı olanların yemesi doğru değildir. Domates suyu cilde tazelik ve canlılık verir. Arı ve böcek sokmalarında, diken batmasında, güneş yanığında ilaç gibi kullanılabilir.
Domates, ekmeğin yanında peynirle beraber katık olarak kullanılan, her türlü yemek hazırlanmasına giren, salatası, suyu, salçası, kurutması ve turşusu ile halk beslenmesinden önemli bir yeri olan sebze çeşididir. İçerdiği vitamin ve mineral maddeler bir hayli fazladır. BİELKA (1969), 100 gr taze domatesin 6 gr kuru madde, 25 mg C vitamini, 0,40 mg karotin, 0,70 gr kaba selüloz, 30 mg kalsiyum, 0,20 mg demir içerdiğini bildirmektedir. GRAFE (1960), 100 gr taze domateste 1600 I.E = A Vitamini, 0,08 mg B1, 0,04 mg B2, 0,3 mg Niacin, 25 mg C Vitamini bulunduğunu kaydetmektedir. Domatesin fosfor, kalsiyum, potasyum, demir bakımından zengin bir sebze çeşidi olduğu, birçok yazar tarafından teyit edilmektedir.
Domateste oksalik asit bulunduğundan, böbrek taşı olanların fazla domates yemesi önerilmez. Oysa ıspanak, pazı yanında domatesteki oksalik asit miktarı çok azdır.
Domatesin yeşil meyvelerinde oldukça fazla solonin bulunur. Bu madde, insan sağlığı bakımından zehirleyicidir. Yeşil 2-4 meyvenin çiğ halde yenmesi, bazı hassas bünyeli insanlarda zehirlenmeye neden olur. Domates olgunlaştıkça ve kızardıkça bu madde kaybolur. DİLLİNGEN (1956), insanlarda 0,02 gr solonin’in baş ağrısı, kalp çarpması yaptığını belirtmektedir. Ayrıca yeşil meyvenin % 0,419, olgun meyvenin % 0,0006 solonin içerdiğini açıklamaktadır.
Domates insan sağlığı bakımından önemli bir sebzedir. İştah açıcı ve serinlik verici bir salatadır. Domates çekirdekleri bağırsakların çalışmasını kuvvetlendirir. Çiğ halde domatesin hazmı güçtür. Mide bağırsak rahatsızlığı olanların asidik etkisinden dolayı domatesi çiğ yenmesi tavsiye edilmez. Bu insanlara, domates haşlama yedirilmelidir. Romatizmalı olanlar bol bol domates yiyebilir. Domates idrar söktürür, böbrekleri çalıştırır. Fakat oksalik asit ihtiva ettiğinden böbrek taşı olanların yemesi doğru değildir. Domates suyu cilde tazelik ve canlılık verir. Arı ve böcek sokmalarında, diken batmasında, güneş yanığında ilaç gibi kullanılabilir.

