Tweet
BİBER Sınıflandırılması
Solanaceae familyası içindeki biberin iki cinsi olduğu kabul edilir ve bunlar Capsicum annum ve Capsicum Frutescens’tır. THOMPSON KELLY (1957) ise, Capsicum annum’un çiçek taç yaprakları beyaz ve hafif mor renkli olanlarla iki ve Capsicum pubercens’in bitki yaprakları buruşuk, tohumları siyah ve çiçek taç yaprakları beyaz sarı, sütlü kahve rengi, sarı iki cinse ayrılacağı ve dolayısıyla biberde 4 cinsinin tespit edileceğini yazmaktadır.
GASENBUSH isimli araştırıcı, biberin anavatanının merkez bölgelerinden aldığı numuneleri tasnife tabi tutarak, aşağıdaki sınıflamayı vermektedir.
A: Capsicum mexicanum (Meksika kökenli olanlar)
a. Asiaticum (Doğu Asya Kökenli)
b. Eurasiatum Haz. (Küçük Asya Kökenli)
c. İndicum Haz. (Hindistan Kökenli)
d. Boreali Mexicanum (Borcal Meksika Kökenli)
e. Centrali Mexicanum (Merkez Meksika Kökenli)
f. Centrali Americanum (Merkez Amerika Kökenli)
B: Capsicum Colobianum (Kolombiya Kökenli Olanlar)
C: Capsicum Peruvianum (Peru Kökenli Olanlar)
D: Capsicum Bolivianum (Bolivya Kökenli Olanlar)
E: Capsicum Pubescens (Puebescens Kökenli Olanlar)
Şu anda yetiştiriciliği yapılan biberlerin büyük bir çoğunluğu Capsicum annum için toplanır. Capsicum annumun değişik varyetelerini THOMPSON (1949), aşağıdaki gibi vermektedir.
Capsicum annum var verasiforme. Kiraz biberleridir. Bitki üzerinde meyveler dik ve toplu duruşludur. Meyveleri 2,0-3,0 cm uzunluğunda, 1,0-1,5 cm çapında ve küçük sivri, küçük oval veya küre şeklinde olan (bizde Arnavut biberi olarak tanımlanan çok acı veya tatlı süs biberleri), ekseriyetle acı ve lezzetli biberlerdir.
Capsicum annum var conoides. Bunlar konik uzun biberdir. Bitki üzerinde meyveler dik duruşlu ve 2-10 cm boyunda, 1-3 cm çapında olan, muhtelif renkleri içerir.
Capsicum annum var fasciculatum. Kırmızı salkım biberrdir. Meyveler demetler halinde bulunur, meyve uzunluğu 5-8 cm, genişliği 0,5-1,5 cm, renkleri kırmızı ve tadı acıdır. Bunun da meyveleri bitki üzerinde dik duruşludur.
Capsicum annum var Longum. Uzun sivri biber grubudur. Meyveler 5-30 cm uzunluktadır. Meyvelerin genişliği, sap kısmında itibaren meyve ucuna doğru gittikçe azalır ve meyve ucu sivridir. En geniş çap sap kısmında 2-5 cm'dir. Meyveler çoğunlukla sarkık durumda bulunur.
Capsicum annum var grossum. Bunlar dolmalık biber grubunu oluşturur. Meyveler düzgün, iri, sap dibi yuvarlağa yakın, uç kısma doğru 2-3-4 loplu, sarı, yeşil, kırmızı renkli, tatlıdan çok acıya doğru değişken tatta, meyve çapı ortalama 3-8 cm ve uzunluğu 3-10 cm olan biberlerdir.
BUYKESOW adlı araştırıcı, Capsicum annuma giren biberleri var longum (uzun biberleri), var grossum (yuvarlak biberler), var acidumunatum (uçları sivri biberler), var conoiden (konik biberler) ve var abbereviatum (uçları küt biberler) olarak 5 varyetede inceler.
PAVELL adlı araştırıcı ise, Capsicum annuma giren biberleri önce iki alt türe ayırır ve sonra bu alt türleri de varyetelere böler (BAYRAKTAR 1970).
A. Macrocarpum alt türü (iri meyveliler)
a. var. Longum (Uzun meyveliler)
aa. alt var. Coniforme (boynuz şeklinde meyveli)
ab. alt var. Conicum meyer (konik şeklinde meyveli)
ac. alt var. Ensiforme (kılıç şeklinde meyveli)
b. var. Grossum (yuvarlak meyveliler)
ba. alt var. Pomiforme (elma şeklinde meyveli)
bb. alt var. Paraforme (gayri muntazam şekilli)
bc. alt var. Cordatum (kalp şeklinde)
B. Microcargum alt türü (küçük meyveliler)
a. Var. Rotundatum (küçük yuvarlak meyveliler)
aa. alt var. Cerasiforme (kiraz meyveliler)
b. Var. Oblangum (küçük uzun meyveliler)
ba. alt var. Abbereviatum (uçları küt meyveliler)
bb. alt var. Accuminatum (uçları sivri meyveliler)
bc. alt var. Conoides mill. (konik meyveliler)
Bizde biberler üzerinde doktora çalışması yapmış olan BAĞCI (1965), bu çalışmada Türkiye’de yetiştirilen biber çeşitlerini toplamış ve bu toplanan biberleri, şekillerine, tatlarına ve kullanım şekillerine göre aşağıdaki şekilde gruplara ayırmıştır.
A. Dolmalık biberler
a. sarı dolmalık
b. yeşil dolmalık
c. koyu yeşil dolmalık
B. Uzun sivri biberler
a. acı sivri uçlu yeşil biberler,
b. acı küt uçlu yeşil biberler,
c. acı toz biberler
d. tatlı çarliston biberler
e. tatlı yeşil konik biberler
C. Domates biberleri
D. Süs biberleri
Yine ülkemizde yine biber konusunda çalışmış bulunan EKİNCİ (1956) biberleri 7 grupta toplar. Bunlar :
A. İnce uzun yeşil biberler
B. İnce uzun sarı biberler
C. Çarliston biberler
D. Dolmalık yeşil biberleri
E. Dolmalık sarı biberleri
F. Kiraz biberleri
G. Domates biberleri’dir
Memleketimizde üretilen biberler içinde sivri olarak tanınanlar arasında demre sivrisi, ince sivri ve tatlı sivri 35; konik biber olarak çarliston 35, salçalık ve toz biber olarak Kahramanmaraş, Gaziantep, Kayseri, Bursa ve Kocaeli biberleri, dolmalık olarak ince etli İzmir ve Yalova biberleri sayılabilir. Son yıllarda kalın etli yabancı çeşitler yurda girmiştir. Bu çeşitler california wonder, world beater, yellow wander, long red cayerne, lamig F1 vs. dir. Yalnız bu biberlerle, yerli biberle tozlamaya girerek yerli biberlerin kalitesi bozulmuştur. Bugün artık, o eski ince kabuklu dolmalık ve sivri biberleri bulmamız hemen hemen imkansız hale gelmiştir. Bütün biberlerde kalın ve odunsu bir et yapısı hakim olmuştur.
Capsicum annum grubuna giren biberlerin genel kromozom sayısı 2n=24’tür. Yabani biberler üzerinde çalışan FICKERGILL (1977) bu sayıyı 2n=48 olarak vermektedir. DARLINGTON ve JANAKI (1945) saptadığı sayı ise 2n=26 kromozomdur.
Solanaceae familyası içindeki biberin iki cinsi olduğu kabul edilir ve bunlar Capsicum annum ve Capsicum Frutescens’tır. THOMPSON KELLY (1957) ise, Capsicum annum’un çiçek taç yaprakları beyaz ve hafif mor renkli olanlarla iki ve Capsicum pubercens’in bitki yaprakları buruşuk, tohumları siyah ve çiçek taç yaprakları beyaz sarı, sütlü kahve rengi, sarı iki cinse ayrılacağı ve dolayısıyla biberde 4 cinsinin tespit edileceğini yazmaktadır.
GASENBUSH isimli araştırıcı, biberin anavatanının merkez bölgelerinden aldığı numuneleri tasnife tabi tutarak, aşağıdaki sınıflamayı vermektedir.
A: Capsicum mexicanum (Meksika kökenli olanlar)
a. Asiaticum (Doğu Asya Kökenli)
b. Eurasiatum Haz. (Küçük Asya Kökenli)
c. İndicum Haz. (Hindistan Kökenli)
d. Boreali Mexicanum (Borcal Meksika Kökenli)
e. Centrali Mexicanum (Merkez Meksika Kökenli)
f. Centrali Americanum (Merkez Amerika Kökenli)
B: Capsicum Colobianum (Kolombiya Kökenli Olanlar)
C: Capsicum Peruvianum (Peru Kökenli Olanlar)
D: Capsicum Bolivianum (Bolivya Kökenli Olanlar)
E: Capsicum Pubescens (Puebescens Kökenli Olanlar)
Şu anda yetiştiriciliği yapılan biberlerin büyük bir çoğunluğu Capsicum annum için toplanır. Capsicum annumun değişik varyetelerini THOMPSON (1949), aşağıdaki gibi vermektedir.
Capsicum annum var verasiforme. Kiraz biberleridir. Bitki üzerinde meyveler dik ve toplu duruşludur. Meyveleri 2,0-3,0 cm uzunluğunda, 1,0-1,5 cm çapında ve küçük sivri, küçük oval veya küre şeklinde olan (bizde Arnavut biberi olarak tanımlanan çok acı veya tatlı süs biberleri), ekseriyetle acı ve lezzetli biberlerdir.
Capsicum annum var conoides. Bunlar konik uzun biberdir. Bitki üzerinde meyveler dik duruşlu ve 2-10 cm boyunda, 1-3 cm çapında olan, muhtelif renkleri içerir.
Capsicum annum var fasciculatum. Kırmızı salkım biberrdir. Meyveler demetler halinde bulunur, meyve uzunluğu 5-8 cm, genişliği 0,5-1,5 cm, renkleri kırmızı ve tadı acıdır. Bunun da meyveleri bitki üzerinde dik duruşludur.
Capsicum annum var Longum. Uzun sivri biber grubudur. Meyveler 5-30 cm uzunluktadır. Meyvelerin genişliği, sap kısmında itibaren meyve ucuna doğru gittikçe azalır ve meyve ucu sivridir. En geniş çap sap kısmında 2-5 cm'dir. Meyveler çoğunlukla sarkık durumda bulunur.
Capsicum annum var grossum. Bunlar dolmalık biber grubunu oluşturur. Meyveler düzgün, iri, sap dibi yuvarlağa yakın, uç kısma doğru 2-3-4 loplu, sarı, yeşil, kırmızı renkli, tatlıdan çok acıya doğru değişken tatta, meyve çapı ortalama 3-8 cm ve uzunluğu 3-10 cm olan biberlerdir.
BUYKESOW adlı araştırıcı, Capsicum annuma giren biberleri var longum (uzun biberleri), var grossum (yuvarlak biberler), var acidumunatum (uçları sivri biberler), var conoiden (konik biberler) ve var abbereviatum (uçları küt biberler) olarak 5 varyetede inceler.
PAVELL adlı araştırıcı ise, Capsicum annuma giren biberleri önce iki alt türe ayırır ve sonra bu alt türleri de varyetelere böler (BAYRAKTAR 1970).
A. Macrocarpum alt türü (iri meyveliler)
a. var. Longum (Uzun meyveliler)
aa. alt var. Coniforme (boynuz şeklinde meyveli)
ab. alt var. Conicum meyer (konik şeklinde meyveli)
ac. alt var. Ensiforme (kılıç şeklinde meyveli)
b. var. Grossum (yuvarlak meyveliler)
ba. alt var. Pomiforme (elma şeklinde meyveli)
bb. alt var. Paraforme (gayri muntazam şekilli)
bc. alt var. Cordatum (kalp şeklinde)
B. Microcargum alt türü (küçük meyveliler)
a. Var. Rotundatum (küçük yuvarlak meyveliler)
aa. alt var. Cerasiforme (kiraz meyveliler)
b. Var. Oblangum (küçük uzun meyveliler)
ba. alt var. Abbereviatum (uçları küt meyveliler)
bb. alt var. Accuminatum (uçları sivri meyveliler)
bc. alt var. Conoides mill. (konik meyveliler)
Bizde biberler üzerinde doktora çalışması yapmış olan BAĞCI (1965), bu çalışmada Türkiye’de yetiştirilen biber çeşitlerini toplamış ve bu toplanan biberleri, şekillerine, tatlarına ve kullanım şekillerine göre aşağıdaki şekilde gruplara ayırmıştır.
A. Dolmalık biberler
a. sarı dolmalık
b. yeşil dolmalık
c. koyu yeşil dolmalık
B. Uzun sivri biberler
a. acı sivri uçlu yeşil biberler,
b. acı küt uçlu yeşil biberler,
c. acı toz biberler
d. tatlı çarliston biberler
e. tatlı yeşil konik biberler
C. Domates biberleri
D. Süs biberleri
Yine ülkemizde yine biber konusunda çalışmış bulunan EKİNCİ (1956) biberleri 7 grupta toplar. Bunlar :
A. İnce uzun yeşil biberler
B. İnce uzun sarı biberler
C. Çarliston biberler
D. Dolmalık yeşil biberleri
E. Dolmalık sarı biberleri
F. Kiraz biberleri
G. Domates biberleri’dir
Memleketimizde üretilen biberler içinde sivri olarak tanınanlar arasında demre sivrisi, ince sivri ve tatlı sivri 35; konik biber olarak çarliston 35, salçalık ve toz biber olarak Kahramanmaraş, Gaziantep, Kayseri, Bursa ve Kocaeli biberleri, dolmalık olarak ince etli İzmir ve Yalova biberleri sayılabilir. Son yıllarda kalın etli yabancı çeşitler yurda girmiştir. Bu çeşitler california wonder, world beater, yellow wander, long red cayerne, lamig F1 vs. dir. Yalnız bu biberlerle, yerli biberle tozlamaya girerek yerli biberlerin kalitesi bozulmuştur. Bugün artık, o eski ince kabuklu dolmalık ve sivri biberleri bulmamız hemen hemen imkansız hale gelmiştir. Bütün biberlerde kalın ve odunsu bir et yapısı hakim olmuştur.
Capsicum annum grubuna giren biberlerin genel kromozom sayısı 2n=24’tür. Yabani biberler üzerinde çalışan FICKERGILL (1977) bu sayıyı 2n=48 olarak vermektedir. DARLINGTON ve JANAKI (1945) saptadığı sayı ise 2n=26 kromozomdur.