BEZELYE Yetiştirme Tekniği
Bezelye ender halde küçük parsellerde üretilir ve daha çok geniş alanlarda tarla ziraatında yetiştirilir. Doğal yağıştan yararlanılarak ve sulama yapılmadan üretime gidilir. Yağış yetersizse sulama, yağmurlama şeklinde uygulanır. Bu yüzden bezelyede toprak işlemesi sonrası tava tahta gibi toprak hazırlama şekilleri görülmez. Bezelyelerin tohumları ilkbaharda ekilir ve bezelye tarlanın esas bitkisidir. Bu yüzden eğer sonbaharda derin işleme (30-40 cm) yapılmamış ise, bu işlem erken ilkbaharda, yağış öncesi yapılır. Belli bir süre sonra toprak tava geldiğinde ikinci bir kez işlenir ve bu işleme sırasında toprağa N.P.K’lı gübreler verilir. İkinci toprak işleme derinliği 10-15 cm’dir. Daha sona fireze geçirmek veya diskarrow çekmekle toprak ufalanır, tırmıklanır, hafifçe taban geçirilerek bastırılır ve düzeltilir. Tohum ekimi mibzer veya elle yapılır.
Bodur bezelyelerde 40-60 cm, sırıklarda 80-120 cm sıra arası mesafe bırakılır. Mibzerle ekimde ekim ayakları bu mesafelere göre ayarlanır. Sıra üzerine ekim 5 cm ara ile birer adet tohum atılır. Elle ekimde küçük alanlarda markörle sıra araları belirlenir. Büyük alanlarda 3-5 cm derinlikte çizgi açılır. Traktörle çekilen kaz ayakları arkasında yürüyen kişiler, açılan bu çukura birer adet tohumu 5-10 cm’de bir atmaya ve ayağı ile tohumun üzerini kapatmaya çalışır, ekim derinliği 4-6 cm civarında olmalıdır. Ekim sırasında bakteri aşılanmış tohum kullanılıyorsa derinlik 6 cm’e yaklaşmalı ve tohumların nemli toprakla temas etmesi sağlanmalıdır. Yüzlek ve kuru yüzeye düşen tohumların üzerindeki bakteriler gelişemez ve ölür. Böylece bakteri aşılamanın bir önemi kalmaz. Ekilecek tohum miktarı dönüme 12-30 kg arasındadır. Fazla sık ekim bitkide generatif gelişmeyi kısıtlar. Bitkiler bol yeşil aksam meydana getirir. Işıklama engellenir. İlk kez bezelye ekilecek yerde, tohumlar mutlaka bakteri ile bulaştırılmalıdır. Bulaştırma fasulyede olduğu gibi yapılır. Devamlı ve münavebeye uygun yetiştiricilik yapılması halinde bakteri aşılamaya gerek duyulmayabilir. Bununla beraber aşılama yapılmış tarlada % 10-20 verim artışı her zaman rahatça görülebilir.
Bezelyeler toprak yüzüne çıktıkları an yavaş bir büyüme gösterir. Eğer yabancı ot mücadelesi yeterli derecede yapılmamış ise, bezelyelerin bu otlarla mücadele etmesi zorlaşır. Bezelyelerde sürmeden 1-2 hafta sonra büyüme hızı artar. Kısa sürede bodur bezelyeler verilen aralığı kapatır. Bunlarda 1-3 çapa yapmak yeterli olur. Bu arada yağış ile yeterli sulama elde edilemiyor ise her çapadan 1-2 gün sonra bir su verilir. Sulama yağmurlama şeklinde yapılır. Eğer toprak üstünden yapılacaksa çapalama sırasında boğaz doldurma yapılarak, bitkiler arasında arklar meydana getirilir. Bu arklara verilen su ile sızdırma şeklinde sulama yapılır.
Sırık bezelyelerde bitkiler kol atmaya başladığında ve ana sürgün 40-60 cm olduğunda, sulamanın arkasından herekler dikilir. Sırık bezelyelerde daha çok tek sıra, bazen çift sıra veya ocak ekim yapılabilir. Çift sıra ve ocak ekimi küçük bahçelerde, tek sıra veya çift sıra büyük tarlalarda görülür. Sırık bezelyelerde sulama daha çok toprak üstünden yapılır. Bunun için sırıklar dikildikten sonra boğaz doldurma yapılarak sıra aralarına sulama arkları açılır. Sırık bezelyelerde su isteği bodurlara nazaran daha fazladır. Sırık bezelyeler daha çok taze tüketim için yetiştirilir. Sulamada, toprakta su oranı % 60-65 arasında iken yapılır. Sulama yapılan bitkilerde çiçeklenme fazlalaşır, dane verimi artar ve daneler dolgun olur.
Bezelye ender halde küçük parsellerde üretilir ve daha çok geniş alanlarda tarla ziraatında yetiştirilir. Doğal yağıştan yararlanılarak ve sulama yapılmadan üretime gidilir. Yağış yetersizse sulama, yağmurlama şeklinde uygulanır. Bu yüzden bezelyede toprak işlemesi sonrası tava tahta gibi toprak hazırlama şekilleri görülmez. Bezelyelerin tohumları ilkbaharda ekilir ve bezelye tarlanın esas bitkisidir. Bu yüzden eğer sonbaharda derin işleme (30-40 cm) yapılmamış ise, bu işlem erken ilkbaharda, yağış öncesi yapılır. Belli bir süre sonra toprak tava geldiğinde ikinci bir kez işlenir ve bu işleme sırasında toprağa N.P.K’lı gübreler verilir. İkinci toprak işleme derinliği 10-15 cm’dir. Daha sona fireze geçirmek veya diskarrow çekmekle toprak ufalanır, tırmıklanır, hafifçe taban geçirilerek bastırılır ve düzeltilir. Tohum ekimi mibzer veya elle yapılır.
Bodur bezelyelerde 40-60 cm, sırıklarda 80-120 cm sıra arası mesafe bırakılır. Mibzerle ekimde ekim ayakları bu mesafelere göre ayarlanır. Sıra üzerine ekim 5 cm ara ile birer adet tohum atılır. Elle ekimde küçük alanlarda markörle sıra araları belirlenir. Büyük alanlarda 3-5 cm derinlikte çizgi açılır. Traktörle çekilen kaz ayakları arkasında yürüyen kişiler, açılan bu çukura birer adet tohumu 5-10 cm’de bir atmaya ve ayağı ile tohumun üzerini kapatmaya çalışır, ekim derinliği 4-6 cm civarında olmalıdır. Ekim sırasında bakteri aşılanmış tohum kullanılıyorsa derinlik 6 cm’e yaklaşmalı ve tohumların nemli toprakla temas etmesi sağlanmalıdır. Yüzlek ve kuru yüzeye düşen tohumların üzerindeki bakteriler gelişemez ve ölür. Böylece bakteri aşılamanın bir önemi kalmaz. Ekilecek tohum miktarı dönüme 12-30 kg arasındadır. Fazla sık ekim bitkide generatif gelişmeyi kısıtlar. Bitkiler bol yeşil aksam meydana getirir. Işıklama engellenir. İlk kez bezelye ekilecek yerde, tohumlar mutlaka bakteri ile bulaştırılmalıdır. Bulaştırma fasulyede olduğu gibi yapılır. Devamlı ve münavebeye uygun yetiştiricilik yapılması halinde bakteri aşılamaya gerek duyulmayabilir. Bununla beraber aşılama yapılmış tarlada % 10-20 verim artışı her zaman rahatça görülebilir.
Bezelyeler toprak yüzüne çıktıkları an yavaş bir büyüme gösterir. Eğer yabancı ot mücadelesi yeterli derecede yapılmamış ise, bezelyelerin bu otlarla mücadele etmesi zorlaşır. Bezelyelerde sürmeden 1-2 hafta sonra büyüme hızı artar. Kısa sürede bodur bezelyeler verilen aralığı kapatır. Bunlarda 1-3 çapa yapmak yeterli olur. Bu arada yağış ile yeterli sulama elde edilemiyor ise her çapadan 1-2 gün sonra bir su verilir. Sulama yağmurlama şeklinde yapılır. Eğer toprak üstünden yapılacaksa çapalama sırasında boğaz doldurma yapılarak, bitkiler arasında arklar meydana getirilir. Bu arklara verilen su ile sızdırma şeklinde sulama yapılır.
Sırık bezelyelerde bitkiler kol atmaya başladığında ve ana sürgün 40-60 cm olduğunda, sulamanın arkasından herekler dikilir. Sırık bezelyelerde daha çok tek sıra, bazen çift sıra veya ocak ekim yapılabilir. Çift sıra ve ocak ekimi küçük bahçelerde, tek sıra veya çift sıra büyük tarlalarda görülür. Sırık bezelyelerde sulama daha çok toprak üstünden yapılır. Bunun için sırıklar dikildikten sonra boğaz doldurma yapılarak sıra aralarına sulama arkları açılır. Sırık bezelyelerde su isteği bodurlara nazaran daha fazladır. Sırık bezelyeler daha çok taze tüketim için yetiştirilir. Sulamada, toprakta su oranı % 60-65 arasında iken yapılır. Sulama yapılan bitkilerde çiçeklenme fazlalaşır, dane verimi artar ve daneler dolgun olur.


Comment