Tweet
9.2.2. Virüs
Belirtisi : Virüsla bulaşmış yastıklarda, başlangıçta miseller normal gelişmiş ve hastalıkla ilgili hiçbir görüntü yokken, bu gelişmiş miseller birden bire kaybolur ve yastıkta yer yer boşluklar belirir. Bu boşluklarda mantarlar oluşmaz. Ancak boşluğun çevre kısımlarında tek tük mantarlar meydana gelebilir, fakat bu mantarlar kısa sürede bozulur. Mantarın hasat süresi uzar. Meydana gelen mantarlar uzun saplı ve şapkaları tokmak gibidir. Şapkalar çabuk açılır. Bu görünüm CO2 zararına benzer. Mantarların rengi beyazdan kahverengine döner. Bu renk değişimi virüs ile beraber, ikinci bir enfeksiyon olan bakteri zararı ile ortaya çıkar. Deforme olmuş mantarlar toprak içinde de meydana gelir. Hastalıklı mantarlara dokunulunca hemen devrilir. Sap üzerinde aşağı yukarı doğru çizgiler oluşur. Mantarların boyları çok farklıdır. Toprak içinde de şapkası açılmış mantarlar gözlenir (Şekil 9.7.) Mantar Yetiştiriciliği Kitabı Prof.Dr.Atila GÜNAY - BAHCESELFORUMSEL
Nedeni ve yayılması : Virüs hastalığı son derece yayılıcı ve verim kaybı meydana getiren bir hastalıktır. İşletmede görüldüğü zaman çok dikkatli davranmak gerekir. Hastalık, tohumluk misel ile işletmeye girebileceği gibi, çevrede hastalıklı bir işletmeden veya kendi işletmesi içinden böcekler, sinekler, kırmızı örümceklerle kolayca taşınır. Havalandırma filtresi olmayan işletmelerde havalandırma sırasında girer. İnsanlar, hastalıklı bir üretim odasına girdiklerinde, kendileri el, ayak ve elbiseleri ile hastalığı taşır. İşletme içinde kullanılan aletlerin, üretimde kullanılan kasaların, bezlerin, plastiğin ve özellikle bunların tahta olanlarının iyi yıkanmaması ve dezenfekte edilmemesi durumunda, bunlar devamlı enfeksiyon kaynağı olarak kalır ve işletmede hastalığın mücadelesini zorlaştırır. Mantar Yetiştiriciliği Kitabı Prof.Dr.Atila GÜNAY - BAHCESELFORUMSEL
Hastalığın, bulaşma zamanına bağlı olarak etkisi az veya çoktur. Ne kadar erken safhada bulaşma meydana gelmişse, zarar o kadar artar (Cetvel 9.1.). Örtü toprağı serildikten sonra kısmen ürün alınabilir.
Önlenmesi : Virüs hastalığı ile mücadelede kullanılacak kesin bir yöntem yoktur. Ancak hijyenik kurallara uymak koşulu ile hastalığın yayılması önlenebilir ve kısmen koruyucu önlemler alınabilir. Öncelikle kişisel temizlik başta gelir. Daha sonra kullanılan aletler ve malzemeler her kullanımdan sonra ve hatta kullanım öncesi % 2 'lik formaldehitle dezenfekte edilmelidir. İşletmede mümkünse tahta aksam kullanılmamalıdır. Çünkü tahta içine giren enfeksiyon kaynağı, pastörize dahi edilse, tam anlamı ile zararlıdan arındırılamamaktadır. Bu yüzden tahta aksam işletmede devamlı hastalık yayıcı bir kaynak olarak kalmaktadır. Virüs görülen odalar, hemen karantinaya alınmalı ve oda ilaçlanarak hastalığın etrafa yayılmadan kompost dışarı atılıp, işletmeden uzaklaştırılmasına çalışılmalıdır. İşletmede virüs çıkması durumunda, virusa kısmen mukavim olan Agaricus bitorquis çcşitinin veya krom ve kahverengi çeşitlerin üretimine gidilmeli ve hastalık tamamen kaybolmadan Agaricus bisporus tekrar yetiştirilmemelidir.
Mantar Yetiştiriciliği Kitabı Prof.Dr.Atila GÜNAY - BAHCESELFORUMSEL
Belirtisi : Virüsla bulaşmış yastıklarda, başlangıçta miseller normal gelişmiş ve hastalıkla ilgili hiçbir görüntü yokken, bu gelişmiş miseller birden bire kaybolur ve yastıkta yer yer boşluklar belirir. Bu boşluklarda mantarlar oluşmaz. Ancak boşluğun çevre kısımlarında tek tük mantarlar meydana gelebilir, fakat bu mantarlar kısa sürede bozulur. Mantarın hasat süresi uzar. Meydana gelen mantarlar uzun saplı ve şapkaları tokmak gibidir. Şapkalar çabuk açılır. Bu görünüm CO2 zararına benzer. Mantarların rengi beyazdan kahverengine döner. Bu renk değişimi virüs ile beraber, ikinci bir enfeksiyon olan bakteri zararı ile ortaya çıkar. Deforme olmuş mantarlar toprak içinde de meydana gelir. Hastalıklı mantarlara dokunulunca hemen devrilir. Sap üzerinde aşağı yukarı doğru çizgiler oluşur. Mantarların boyları çok farklıdır. Toprak içinde de şapkası açılmış mantarlar gözlenir (Şekil 9.7.) Mantar Yetiştiriciliği Kitabı Prof.Dr.Atila GÜNAY - BAHCESELFORUMSEL
Nedeni ve yayılması : Virüs hastalığı son derece yayılıcı ve verim kaybı meydana getiren bir hastalıktır. İşletmede görüldüğü zaman çok dikkatli davranmak gerekir. Hastalık, tohumluk misel ile işletmeye girebileceği gibi, çevrede hastalıklı bir işletmeden veya kendi işletmesi içinden böcekler, sinekler, kırmızı örümceklerle kolayca taşınır. Havalandırma filtresi olmayan işletmelerde havalandırma sırasında girer. İnsanlar, hastalıklı bir üretim odasına girdiklerinde, kendileri el, ayak ve elbiseleri ile hastalığı taşır. İşletme içinde kullanılan aletlerin, üretimde kullanılan kasaların, bezlerin, plastiğin ve özellikle bunların tahta olanlarının iyi yıkanmaması ve dezenfekte edilmemesi durumunda, bunlar devamlı enfeksiyon kaynağı olarak kalır ve işletmede hastalığın mücadelesini zorlaştırır. Mantar Yetiştiriciliği Kitabı Prof.Dr.Atila GÜNAY - BAHCESELFORUMSEL
Hastalığın, bulaşma zamanına bağlı olarak etkisi az veya çoktur. Ne kadar erken safhada bulaşma meydana gelmişse, zarar o kadar artar (Cetvel 9.1.). Örtü toprağı serildikten sonra kısmen ürün alınabilir.
Önlenmesi : Virüs hastalığı ile mücadelede kullanılacak kesin bir yöntem yoktur. Ancak hijyenik kurallara uymak koşulu ile hastalığın yayılması önlenebilir ve kısmen koruyucu önlemler alınabilir. Öncelikle kişisel temizlik başta gelir. Daha sonra kullanılan aletler ve malzemeler her kullanımdan sonra ve hatta kullanım öncesi % 2 'lik formaldehitle dezenfekte edilmelidir. İşletmede mümkünse tahta aksam kullanılmamalıdır. Çünkü tahta içine giren enfeksiyon kaynağı, pastörize dahi edilse, tam anlamı ile zararlıdan arındırılamamaktadır. Bu yüzden tahta aksam işletmede devamlı hastalık yayıcı bir kaynak olarak kalmaktadır. Virüs görülen odalar, hemen karantinaya alınmalı ve oda ilaçlanarak hastalığın etrafa yayılmadan kompost dışarı atılıp, işletmeden uzaklaştırılmasına çalışılmalıdır. İşletmede virüs çıkması durumunda, virusa kısmen mukavim olan Agaricus bitorquis çcşitinin veya krom ve kahverengi çeşitlerin üretimine gidilmeli ve hastalık tamamen kaybolmadan Agaricus bisporus tekrar yetiştirilmemelidir.
Mantar Yetiştiriciliği Kitabı Prof.Dr.Atila GÜNAY - BAHCESELFORUMSEL