Tweet
SERALARIN SINIFLANDIRILMASI ve SERA TİPLERİ
İyi bir sera konstrüksiyonunun görevi, tüm yıl boyunca bitki gelişimi için gerekli iklim koşullarını sağlamak ve bu koşullan teknik olanaklardan da yararlanılarak mümkün olduğunca istenilen düzeyde tutmaktır. Seraların bu görevi yerine getirebilmesi uygulamadaki bazı ölçütlerin planlama aşamasında göz önüne alınmasıyla sağlanabilir. Bu ölçütlerin bazıları; Rasyonel ve ekonomik bir üretim,
- Kalite iyileştirilmesi,
İş kolaylığı ve çalışma zamanının kısaltılmasıdır.
Sera planlamalarında konstrüksiyona, sera içi çevre koşullarına, enerji gereksinimine ve seraların kuruluş yerlerine önem verilmelidir. Konstrüksiyonların planlanması sırasında aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulmalıdır. Sera;
- Ucuz ve seri olarak imal edilebilmeli,
- Montajı kolay ve mümkünse kaynaksız olmalı,
- Enerji kazanımı sağlamalı,
- Hava koşullarına dayanıklı ve tamir edilebilir olmalı,
- Sera içi çevre koşulları kontrol elemanları ile optimum düzeyde
tutulabilmelidir.
Bitkisel üretim açık alanlarda üretim ve korunmuş (örtülü) alanlarda üretim şeklinde ikiye ayrılır. Bu ikinci gruptaki yetiştirme şekli bugün önemli boyutlarda seralarda yapılmaktadır. Yirminci asrın ortalarına gelinceye kadar seralar, içerisinde üretilen bitki çeşitlerine göre inşa edildiklerinden hıyar, domates, karanfil, çiçek, saksı seraları vb. şekilde sınıflara ayrılmaktaydı. Son yıllarda seraların sınıflandırılması gereksinim duyulan ısı enerjisi dikkate alınarak sıcak, normal ve soğuk seralar diye sera içi ortam sıcaklığına göre sınıflandınlmaktadır. Ancak içinde her çeşit bitkinin yetiştirildiği seraların sınıflandırılması sıcaklık ve yetiştirilen bitki çeşidine göre değil inşa tarzları, hacim ve kullanılan inşaat malzemeleri gibi ölçütlere göre yapılmalıdır. Bu nedenle seralar inşa malzemelerine göre çelik, alüminyum ve ahşap olarak sınıflandırılabilir, diğer taraftan mümkün olduğu kadar yeterli ışık almaları gerektiğinden seralar örtü malzemelerine göre de cam, plastik, sert plastik sera şeklinde de smıflandınlabilirler. O halde seralar, aşağıda belirtilen şekilde sınıflandırılabilir:
Korunmuş tarım da denilen örtü altı yetiştiriciliğinin bir şekli olan sera yetiştiriciliğinde imal edilen ve kullanılan birçok sera yapı tipi bulunmaktadır. Bunların her birinin birbirlerine karşın birçok avantajları bulunmaktaysa da en iyi olan tipte mevcut değildir.
Sera yapısı rüzgarın tahribatına, yağmura ısıya, soğuğa ve bitki yüklenmelerine karşı koyacak şekilde planlanıp ekonomik ömrü içerisinde yapıya etki edebilecek beklenilen yüklere dayanımlı olmalıdır. Aynı zamanda sera yapı elemanları bitkiler için maksimum ışık geçirgenliği sağlayacak şekilde de minimum boyutta olmalıdır.
Sera tipinin seçimine etki eden etmenler sırası ile şu şekilde sıralanabilir.
- Kullanma amacı
- Gereksinim duyulan büyüklük
- Yörenin iklim, topografik ve ekolojik koşullan
- İşletmenin mali gücü
- Farklı bitki türü yetiştiriliciliğine uygunluk ve büyüme olasılığını
karşılayacak gelişme olanakları
- Konstrüksiyon özellikleri
- Estetik faktörler
İyi bir sera konstrüksiyonunun görevi, tüm yıl boyunca bitki gelişimi için gerekli iklim koşullarını sağlamak ve bu koşullan teknik olanaklardan da yararlanılarak mümkün olduğunca istenilen düzeyde tutmaktır. Seraların bu görevi yerine getirebilmesi uygulamadaki bazı ölçütlerin planlama aşamasında göz önüne alınmasıyla sağlanabilir. Bu ölçütlerin bazıları; Rasyonel ve ekonomik bir üretim,
- Kalite iyileştirilmesi,
İş kolaylığı ve çalışma zamanının kısaltılmasıdır.
Sera planlamalarında konstrüksiyona, sera içi çevre koşullarına, enerji gereksinimine ve seraların kuruluş yerlerine önem verilmelidir. Konstrüksiyonların planlanması sırasında aşağıdaki hususlar göz önünde bulundurulmalıdır. Sera;
- Ucuz ve seri olarak imal edilebilmeli,
- Montajı kolay ve mümkünse kaynaksız olmalı,
- Enerji kazanımı sağlamalı,
- Hava koşullarına dayanıklı ve tamir edilebilir olmalı,
- Sera içi çevre koşulları kontrol elemanları ile optimum düzeyde
tutulabilmelidir.
Bitkisel üretim açık alanlarda üretim ve korunmuş (örtülü) alanlarda üretim şeklinde ikiye ayrılır. Bu ikinci gruptaki yetiştirme şekli bugün önemli boyutlarda seralarda yapılmaktadır. Yirminci asrın ortalarına gelinceye kadar seralar, içerisinde üretilen bitki çeşitlerine göre inşa edildiklerinden hıyar, domates, karanfil, çiçek, saksı seraları vb. şekilde sınıflara ayrılmaktaydı. Son yıllarda seraların sınıflandırılması gereksinim duyulan ısı enerjisi dikkate alınarak sıcak, normal ve soğuk seralar diye sera içi ortam sıcaklığına göre sınıflandınlmaktadır. Ancak içinde her çeşit bitkinin yetiştirildiği seraların sınıflandırılması sıcaklık ve yetiştirilen bitki çeşidine göre değil inşa tarzları, hacim ve kullanılan inşaat malzemeleri gibi ölçütlere göre yapılmalıdır. Bu nedenle seralar inşa malzemelerine göre çelik, alüminyum ve ahşap olarak sınıflandırılabilir, diğer taraftan mümkün olduğu kadar yeterli ışık almaları gerektiğinden seralar örtü malzemelerine göre de cam, plastik, sert plastik sera şeklinde de smıflandınlabilirler. O halde seralar, aşağıda belirtilen şekilde sınıflandırılabilir:
Korunmuş tarım da denilen örtü altı yetiştiriciliğinin bir şekli olan sera yetiştiriciliğinde imal edilen ve kullanılan birçok sera yapı tipi bulunmaktadır. Bunların her birinin birbirlerine karşın birçok avantajları bulunmaktaysa da en iyi olan tipte mevcut değildir.
Sera yapısı rüzgarın tahribatına, yağmura ısıya, soğuğa ve bitki yüklenmelerine karşı koyacak şekilde planlanıp ekonomik ömrü içerisinde yapıya etki edebilecek beklenilen yüklere dayanımlı olmalıdır. Aynı zamanda sera yapı elemanları bitkiler için maksimum ışık geçirgenliği sağlayacak şekilde de minimum boyutta olmalıdır.
Sera tipinin seçimine etki eden etmenler sırası ile şu şekilde sıralanabilir.
- Kullanma amacı
- Gereksinim duyulan büyüklük
- Yörenin iklim, topografik ve ekolojik koşullan
- İşletmenin mali gücü
- Farklı bitki türü yetiştiriliciliğine uygunluk ve büyüme olasılığını
karşılayacak gelişme olanakları
- Konstrüksiyon özellikleri
- Estetik faktörler
Comment