Tweet
HUMUSUN BİTKİYE YARARLARI
• Toprakta bitkiler tarafından alınamayacak formda olan mikro elementlerle şelat (kelat) yaparak bunların bünyeye geçmesini sağlayarak beslenmeyi arttırır. • Aşırı yağışlı bölge topraklarda bitkilerin biriken suda çürümelerini önler. • Meyve ve sebzelerin şeker miktarını artırır. • Tohum çimlenme hızını artırır. • Daha kuvvetli ve hızlı büyüyen filiz oluşturur. • Ezilme ve biçilme sonrasında bitkinin hızla gelişmesini sağlar. e Bitkilerin toplam büyümesini ve verimini artırır. • Bitkinin kök sistemini gelişmesini hızlandırır. • Bor zehirlenmesini gibi toprakta bulunan aşırı besin maddelerinin sebep olduğu zararları giderir. • Verimsiz toprakların ıslahında humus (hümik Asitler) dünyada yaygın kullanılmaktadır. Türkiye topraklarının genel özelliği olan organik madde eksikliği pH’sinin yüksek olması bu toprakların ıslah edilerek verimin arttırılabileceğini gösterir. Nitekim Türkiye ve gelişmiş ülkelerdeki dekar başına alınan ürünler karşılaştırıldığında (aşağıdaki tablo) tohum ıslahı ilaçlama gibi faktörler aynı olmasına karşın verimin düşük olması humus eksikliğinin ne denli etkin olduğunu göstermektedir.
Dekar başına alınan ürün (Kg)
ÜRÜN TÜRKİYE ALMANYA
Buğday 120-150 600-800
Şeker pancarı 5000-8000 16000-18000
Yanlış kimyasal gübre kullanımı topraklanmızın çoğunda fosfat birikmesi sonucu verim düşüldüğü de söz konusu olmaktadır. Humusta ıslah edilen toprakta, taban gübresi kullanmadan birkaç yıl yapılacak ekimle fosfat fazlası azaltılabilmektedir.
Humus genel ismiyle anılan polimerik polihidroksi asitler incelendiğinde üç gruptan oluştuğu anlaşılmıştır. Baz da çözünen kısmı hümik asit asitte ve bazda çözünen kısmı fülvil< asit ve alkolde çözüneni ise fulvik asit olarak tanımlanmıştır. Bu kimyasal madde sadece tarımda değil, atık sularında temizlenmesi, dericilik, sondaj, lastik üretimi gibi değişik sanayi dallarında da kullanılmaktadır.
Humik asitleri laboratuar da sentetik olarak üretmek mümkün değildir. Doğal olarak torf’ta (tatlı su bitkilerinin 50-60 bin yılda havasız ortamda bozulması sonucu oluşur> leonardit’te (Bitki atıklarının 1.5-3 milyon yılda havasız ortamda bozunması sonucu oluşur) ayrıca ormanlık alan topraklarında bulunmaktadır. Funda topraklarda %0.1-0.5 torfta %2-8 leonardite ise %20-40 oranında humik asit bulunur Tanmda kullanılan humik asitler leonnardit’ten elde edilmektedir. Küçük moleküllü olanlar tarımda daha iyi sonuç vermektedir.
Humik asitler zayıf asittir ve suda çözünmez. Çözünür hale getirmek için sodynm veya potasyum tuzuna dönüştürülür. Çözünürlüğü artmasına rağmen en fazla % 12-15’lik hazırlanabilir, Daha yüksek miktarda çok su çeken madde olduğu için peltemsi yapıda olur ve akışkan değildir. Bu nedenle piyasada genellikle % 12’lik veya % 15’lik çözeltileri veya % 85’lik katıları pazarlanmaktadır.
Çinko ve demir, mangan, bor, magnezyum gibi mikro besin maddeleri eksikliği için şelatlı veya şelatsız yaprak gübreleri piyasada pazarlanmakta ve mevsimsel çözümde kullanılmaktadır, Delta Tarım Kimyasalları Sanayi ve Ticaret A.Ş. ürünleri bu mikro besinleri humik asit şelatları şeklinde üretmekte ve toprağın ıslah edilmesi yanında mikro besin madde eksikliğinde kalıcı olarak gidermektedir.
• Toprakta bitkiler tarafından alınamayacak formda olan mikro elementlerle şelat (kelat) yaparak bunların bünyeye geçmesini sağlayarak beslenmeyi arttırır. • Aşırı yağışlı bölge topraklarda bitkilerin biriken suda çürümelerini önler. • Meyve ve sebzelerin şeker miktarını artırır. • Tohum çimlenme hızını artırır. • Daha kuvvetli ve hızlı büyüyen filiz oluşturur. • Ezilme ve biçilme sonrasında bitkinin hızla gelişmesini sağlar. e Bitkilerin toplam büyümesini ve verimini artırır. • Bitkinin kök sistemini gelişmesini hızlandırır. • Bor zehirlenmesini gibi toprakta bulunan aşırı besin maddelerinin sebep olduğu zararları giderir. • Verimsiz toprakların ıslahında humus (hümik Asitler) dünyada yaygın kullanılmaktadır. Türkiye topraklarının genel özelliği olan organik madde eksikliği pH’sinin yüksek olması bu toprakların ıslah edilerek verimin arttırılabileceğini gösterir. Nitekim Türkiye ve gelişmiş ülkelerdeki dekar başına alınan ürünler karşılaştırıldığında (aşağıdaki tablo) tohum ıslahı ilaçlama gibi faktörler aynı olmasına karşın verimin düşük olması humus eksikliğinin ne denli etkin olduğunu göstermektedir.
Dekar başına alınan ürün (Kg)
ÜRÜN TÜRKİYE ALMANYA
Buğday 120-150 600-800
Şeker pancarı 5000-8000 16000-18000
Yanlış kimyasal gübre kullanımı topraklanmızın çoğunda fosfat birikmesi sonucu verim düşüldüğü de söz konusu olmaktadır. Humusta ıslah edilen toprakta, taban gübresi kullanmadan birkaç yıl yapılacak ekimle fosfat fazlası azaltılabilmektedir.
Humus genel ismiyle anılan polimerik polihidroksi asitler incelendiğinde üç gruptan oluştuğu anlaşılmıştır. Baz da çözünen kısmı hümik asit asitte ve bazda çözünen kısmı fülvil< asit ve alkolde çözüneni ise fulvik asit olarak tanımlanmıştır. Bu kimyasal madde sadece tarımda değil, atık sularında temizlenmesi, dericilik, sondaj, lastik üretimi gibi değişik sanayi dallarında da kullanılmaktadır.
Humik asitleri laboratuar da sentetik olarak üretmek mümkün değildir. Doğal olarak torf’ta (tatlı su bitkilerinin 50-60 bin yılda havasız ortamda bozulması sonucu oluşur> leonardit’te (Bitki atıklarının 1.5-3 milyon yılda havasız ortamda bozunması sonucu oluşur) ayrıca ormanlık alan topraklarında bulunmaktadır. Funda topraklarda %0.1-0.5 torfta %2-8 leonardite ise %20-40 oranında humik asit bulunur Tanmda kullanılan humik asitler leonnardit’ten elde edilmektedir. Küçük moleküllü olanlar tarımda daha iyi sonuç vermektedir.
Humik asitler zayıf asittir ve suda çözünmez. Çözünür hale getirmek için sodynm veya potasyum tuzuna dönüştürülür. Çözünürlüğü artmasına rağmen en fazla % 12-15’lik hazırlanabilir, Daha yüksek miktarda çok su çeken madde olduğu için peltemsi yapıda olur ve akışkan değildir. Bu nedenle piyasada genellikle % 12’lik veya % 15’lik çözeltileri veya % 85’lik katıları pazarlanmaktadır.
Çinko ve demir, mangan, bor, magnezyum gibi mikro besin maddeleri eksikliği için şelatlı veya şelatsız yaprak gübreleri piyasada pazarlanmakta ve mevsimsel çözümde kullanılmaktadır, Delta Tarım Kimyasalları Sanayi ve Ticaret A.Ş. ürünleri bu mikro besinleri humik asit şelatları şeklinde üretmekte ve toprağın ıslah edilmesi yanında mikro besin madde eksikliğinde kalıcı olarak gidermektedir.
Comment