Sağlık ve yaşam kalitemizi ilgilendiren gıda kültürü ve beslenme ilişkisi
konusunda bazı bilgileri paylaşmak istiyorum.
‘’Tüketim toplumunda yaşıyoruz’’ bu kavramla sıkça karşılaşıyorsunuzdur. Hızla
tüketen ama bunun yanında üretimin düştüğü ve aynı zamanda genç nüfusun da yaşlı
nüfusa oranla fazla olduğu bir ülkede yaşıyoruz.
Bu nedenle gıda sektörü de artan ihtiyaçlarla birlikte inanılmaz büyümüş ve
pazara her gün yenilikler sunar hale gelmiştir. Bir markete girdiğinizde
reyonların oldukça büyük boyutlara ulaştığını, örneğin süt reyonunun
yadsınamayacak kadar büyük bir alan kapladığını ve onlarca süt ürünleri
çeşidinin olduğunu görürsünüz. Bu reyonlar aracılığıyla ‘light süt’, ‘omegalı
süt’, ‘laktaz süt’, ‘anne sütü’ ‘menapoz sütü’, ‘büyüme sütü’ gibi bir çok
çeşit ürün alıcısıyla buluşmaktadır. Bu yazımda dikkatinizi çekmek istediğim
konu ise çağın vebası olarak nitelendirilen şişmanlıkla baş edebilmek ve diyete
yardımcı olmak için geliştirilen diyet ürünler.
Diyet Ürünlerden doğru yönde faydalanmak için ne yapmalıyız?
Şu soruları sormakta yarar var: Hangi çeşidini almalıyız, hangisi gerçekten
ihtiyacımızdır, bu ürünler gerçekten etikette yazdığı gibi midir?
Çoğu zaman pazarlama oyunlarına gelip sağlıklı ve güvenli olduğu tartışılan,
ihtiyacımız olmadığı halde bazı besinleri üstelik daha fazla para ödeyerek
satın alırız.
Light Ürünler gerçekten light mıdır?
Yanıt hem evet hem hayırdır!
Süt ürünleri içinde yağı azaltılmış veya tamamen yağı alınmış ürünler için bu
tanım doğrudur.
Ama diğer ürünlerde konuyu daha dikkatli incelemek gerekir; Örneğin tahıl
ürünleri içinde light ekmek unun kepek oranı arttırılarak kalorisinin %25
azaltılmasıyla elde edilmektedir.
Şekerleme, reçel vb. ürünlerde ise light olması şeker konulmadığı anlamına
gelir ancak kullanılan bazı tatlandırıcılar şekerin yarısı kadar enerji
verirler. Bu da bize sınırsızca kullanılmaması gerektiğini hatırlatır. Light
bisküviler de süt ürünleri gibi yüzlerce çeşitte üretilmeye başlanmıştır. Fakat
bu ürünlerin bilinçsizce tüketildiği gözlenmektedir.
Bu tip örnekleri arttırmak mümkündür.
Light demek ille de kalorisiz demek değildir!
Referans gıda maddesine göre önemli düzeyde kalori, karbonhidrat, yağ veya
sodyum miktarı azaltılmış ürünler Light olarak tanımlanmaktadır.
Unutulmaması gereken şudur ki bir ürünün light olması kalorisiz olduğunu
göstermez ve bolca tüketileceği anlamına da gelmez. Light ya da diyet ürün adı
altında birçok ürünü sınırsız tüketme eğilimi nedeniyle zaman zaman çok daha
fazla kalori alınmaktadır. İnsanlar genellikle ürün seçerken kalorisine bakıp
yağ miktarına dikkat etmemekte veya yağ miktarına bakıp kalorisine dikkat
etmemektedirler.
O halde light ürünleri alırken etiketlerde yer alan şu bilgileri dikkatle
incelemeliyiz:
n Kalorinin % 50 den fazlası yağdan geliyorsa, light üründe yağ
miktarının en az % 50 azaltıldığını,
n Yağdan gelen kalori toplam kalorinin % 50 sinden az ise, light üründe
kalori miktarının en az 1/3 azaltıldığını,
n Tuzu azaltılmış veya sodyumu azaltılmış light ürünlerde ürünün % 50
daha az sodyum içerdiğini,
n Yüksek lifli bir ürünün her zaman kalorisi düşük anlamına
gelmediğini, 100 gr üründe en az 6 gr lif bulunduğunu ifade eder.
Light ürünler sağlıklı ve dengeli beslenme programlarında alternatif
seçenekler arasında yer almalı, örneğin bir dilim beyaz ekmek yerine 3-4 adet
light bisküvi tüketilebilir.
Saygılar
Aysen Arıcan-Diyetisyen