Tarım Bahçe Peyzaj Orman Terimleri Sözlüğü

Mülk

Sahip olunan taşınmaz mal.

Mülkiyet

Sahip olma.

Mümessil

Bir firma ya da tüccar adına davranma yetkisini taşıyan kişi.

Mümeyyiz

Yaptığı hareketin anlamını bilen ve ona göre hareket eden kimse

Münavebe

Dönüşümlü, nöbetleşe.

Münfesih

Fesih edilmiş, hükümsüz hale getirilmiş, bozulmuş.

Müphem

Anlaşılamayacak kadar kapalı söz.

Mürafaa

Yargıtay ve Danıştay da açılmış olan davalarda, tarafların duruşmada bulunarak davayı anlatması.

Mürafaa

Yüzleşerek Mahkeme Olma

Mürettebat

Gemi ve uçaklarda bulunan personel.

Mürselünileyh

Gönderilen.

Mürsil

Gönderen.

Müruriye

Gemilerin kanaldan veya köprülerden geçiş ücreti.

Müruru Zaman

Zaman aşımı, bir hakkın belli bir zaman geçtikten sonra istenemeyecek duruma düşmesi.

Mürver

Sambucus nigra L. Fotoğraf Ara: http://images.google.com.tr/images?hl=tr&q=%22Sambucus%20nigra%20L.%22&um=1&ie=UTF-8&sa=N&tab=wi

Mürver Çiçeği

Yöresel Adı: Azı Otu-Yabani Mürver-Kara Mürver-Patlangıç

Müsadere

İstihsal vasıtaları ve su ürünlerinin sahibinin rızası olmaksızın devlete geçmesini ifade eder.

Müstacel

Acele, ivedi.

Müstahsil

Bkz. Üretici.

Müstakil

Tek başına, bağımsız.

Müstakil

Tek Başina

Müstecir

Kiracı

Müşterek

Birlikte

Müşterek Borç

Alacaklıya karşı iki ya da daha çok borçluların eşit sorumluluktaşıdıkları borç.

Müşteri

Alıcı.

Müşteri bağlılığı (Customer loyalty)

Müşterinin belirli bir mağazadan satın alma konusunda gösterdiği sadakat.

Müşteri hizmeti (Customer service)

Alışveriş yaptıkları, satın aldıkları mallara değer katma amacıyla müşteriye sunulan bir dizi perakende satış aktivitesi.

Müşteri hizmetleri bölümü (Customer service department)

Bir perakende işletmede müşteri başvurularını ve şikâyetlerini ele alan ve cevaplayan bölüm.

Müşteri iadeleri (Customer returns)

Müşterilerin hasarlı, kusurlu olması veya uygun olmaması nedeniyle geri getirdikleri malların miktarıdır.

Müşteri satın alma süreci (Customer buying process)

Bir müşterinin bir mal veya hizmet satın alırken geçirdiği aşamalardır. Bunlar; ihtiyacın hissedilmesi, bilgi araştırma, alternatiflerin değerlendirilmesi, seçim, satın a

Müteahhit

Bir işi belli bir çıkar karşılığı yapmayı üstüne alan kişi.

Mütecanis

Birbirine benzeyen, ebatları birbirine yakın olan.

Mütemmim

Bir şeyin esas unsuru olan şey, tamamlayıcı, bütünleyici.

Mütenakız

Çelişkili, zıt.

Müterakki Vergi

Matrahı çoğaldıkça oranı artan vergi.

Müteselsil

Zincirleme, birbirine bağlı olan.

Müteselsil Alacaklı

Bir şey veya hakkın tamamını istemeye hakkı olan birden fazla alacaklılar.

Müteselsil Borç

Birden fazla borçlunun, her birinin ayrı ayrı tamamından sorumlu olduğu borç.

Müteselsil Kefil

Birbirlerine bağlı olarak kefil olan kimselerden her biri.

Müteşebbis (Girişimci)

Bir ticaret ya da sanayii işine girişen kimse, (üretim faktörü)

Müzakere (Negotiation)

İki veya daha fazla taraf arasında bir sonuca varmak için sürdürülen görüşme, pazarlık süreci.

Müzakere pozisyonu

Tanımı: AB'ye aday ülkelerin katılım müzakereleri sürecinde Topluluk müktesabatına uyum açısından ortaya koydukları belgelerdir. Müzakere pozisyonunda aday ülkenin ulusal

nadas; field ploughed and left fallow (adj. fallow)

Nagev

Kırmızı renkli, iri taneli ve orta sertlikte bir çeşittir. 1000 tane ağırlığı 38 gr'dır. Soğuğa ve kurağa dayanımı iyidir. Ekmeklik kalitesi ve verimi iyidir. Kahverengi

Naip

Vekil, geçici olarak birinin yerine geçmek.

Nakdi Teminat

Müteahhidin üstüne aldığı işi zamanında ya da şartnameye uygun olarak bitirememesi halinde alınacak cezayı karşılamak üzere peşinen yatırdığı para.

Nakit

Para.

Nakit iskontosu (Cash discount)

Müşterilere nakit ve peşin ödemeleri karşılığında daha düşük fiyat uygulamak.

Nakliyat

İnsan, hayvan veya eşyanın kara, demir, deniz ve hava yolu araçları ile bir yerden başka bir yere taşınması.

Nakliyat İşletmeleri

Kara, deniz ve hava yollarında her türlü nakliyat işi ile meşgul olan ticari birimler.

Nakliyat Sigortası

Taşınan mal ile taşıma aracının olası zararlarına karşı yapılan sigorta.

Nakliye

Taşıma işi ve bu iş için ödenen para.

Nakliye Komisyoncusu

Ücret karşılığında kendi namına veya bir başkası namına nakliyat işi yapan kimse.

Nakliye Müteahhidi

Ücret karşılığında nakliye sözleşmesine göre nakliyat işini üzerine alan kimse.

Nakliye Senedi

Malı taşıtan tarafından iki nüsha olarak tanzim ve imza edilen ve malın ne şekilde nakledileceğini, teslim ve tesellüm şartlarını gösteren belge.

Nakliyeci

Taşıma işini yapan kimse.

Nakzetmek

Bozmak.

Nama Muharrer

Üstünde adı yazılı bulunana ödenmesi gereken senet.

Nane

Mentha suaveolens Ehrh. Fotoğraf Ara: http://images.google.com.tr/images?hl=tr&q=%22Mentha%20suaveolens%20Ehrh.%22&um=1&ie=UTF-8&sa=N&tab=wi

Nane

Mentha suaveolens Ehrh. Fotoğraf Ara: http://images.google.com.tr/images?hl=tr&q=%22Mentha%20suaveolens%20Ehrh.%22&um=1&ie=UTF-8&sa=N&tab=wi

Nane

Yöresel Adı: Mentollü Nane-Yabani Nane

Nar

Punica granatum L. Fotoğraf Ara: http://images.google.com.tr/images?hl=tr&q=%22Punica%20granatum%20L.%22&um=1&ie=UTF-8&sa=N&tab=wi

Nar Ağacı

Yöresel Adı: Nar-Ekşinar

Narh

Satılan mallar için hükümetçe saptanan en yüksek satış fiyatı.

Narin Melez Yasemin

Bastard Jasmine İnce Dallı Melez Yasemin Jessamine Cestrum elegans (C. purpureum) Solanaceae Fotoğraf Ara: http://images.google.com.tr/images?hl=tr&q=%22%20Bastard%20Jasm

Nasb

Atamak

Navlun

Gemi kirası, yük ve yolcuların verdiği taşıma parası.

Navlun Mukavelesi

Gemi ile yapılan taşımalarda, taşıma ile ilgili tüm hukuki ve ticari şartların belirtildiği sözleşme.

Nazım Hesap

Yardımcı hesap.

Neden Organik Tarım

Sağlıklı ve uzun yaşam doğal gıdaların tüketilmesiyle mümkündür. Konvansiyonel (Organik tarım metodu dışındaki tüm geleneksel metotlar) tarım sayesinde dünya gıda üretimi

Neden Organik Tarım

Sağlıklı ve uzun yaşam doğal gıdaların tüketilmesiyle mümkündür. Konvansiyonel (Organik tarım metodu dışındaki tüm geleneksel metotlar) tarım sayesinde dünya gıda üretimi

Nehir Nakliyatı

Akarsularda yapılan nakliyat işi.

Nehir Yolu

Nehir nakliyatında gidiş geliş yolu olarak faydalanılan akarsular.

Nem

Rutubet, havadaki su buharı.

Nem ağacı

Azadirachta indica A. Juss. Fotoğraf Ara: http://images.google.com.tr/images?hl=tr&q=%22Azadirachta%20indica%20A.%20Juss.%22&um=1&ie=UTF-8&sa=N&tab=wi

Nem Tayin Cihazı

Bkz. Rutubet Tayin Cihazı

Nematod

Hayvanlar aleminin nematoda şubesine bağlı olan vucutlarında herhangi bir segmentleşme olmayan, uzunlukları genellikle 2 mm cıvarında, genişlikleri ise 20-100 mikron aras

Nergis Çiçeği

Yöresel Adı: Nergis-Zeren

Net

Kesintiler çıktıktan sonra kalan kısım.

Net fatura fiyatı (Net invoice price)

Faturanın net değeri veya bütün ıskontolar çıktıktan sonra toplam fatura tutarı.

Net Kâr

Bir işletmenin,bütün masrafları çıktıktan sonra kalan kazancı.

Net kâr (Net profit)

Bir firmanın genel performansının bir ölçüsüdür. Bir dönemdeki satış gelirlerinden masrafların ve zararların çıkarılmasıyla hesaplanır.

Net satışlar (Net sales)

İade edilen ürünlerin bedellerinin tamamı ödendikten sonra satıcının elinde geriye kalan satış kazançlarının toplamı.

Net Tonilato

Geminin yük ve yolcu taşımaya imkân vermeyen kısımlarının gross tonilato'dan çıkartılmasından sonra kalan hacmi.

Nev’i

Tür

Nev’i Paçalı

Aynı cinsten fakat ayrı ayrı neviden olan hububatın birbiri ile karşılaştırılmasından meydana gelen paçal. (A.M.İ. İ. TEM. K.İ.İ.PAÇ. İŞ. BÖL. Madde

Nevruz Çiçeği

Yöresel Adı: Yabani Keten-Yabani Aslan Ağzı

Nez'etmek

Kaldırmak, ayırmak.

Nezaret

Bakma, gözetme, gözetim.

Nilüfer

Yöresel Adı: Nilüfer-Su Zambağı

Nimf

Pupa dönemi geçirmeden, ergin hale gelen böceklerlerin olgunlaşmamış formlarıdır.

nimf (dönemi)

nymph period

Nisbi Butlan

Sakatlık.

Nisbi Çürüklük

Bir hukuki işlemde, belli kişilerin iradelerini gerektiren hallerde bu şartın olmaması durumu.

Nisbi Nem

Belli bir sıcaklık derecesinde, 1 m3 havada bulunan su buharı miktarının, aynı sıcaklık derecesinde 1 m3 havayı doygun hale getiren su buharı miktarına oranı.

Niş pazarlama (Niche marketing)

Pazarlama karmasının unsurlarını tek ve özel bir pazar bölümünü ele geçirmek için sistemli olarak bir araya getirmek.

Nişasta

Tahıl tanelerinin unsu kısmında bulunan, amiloz ve amilopektinlerin glikozit bağlarıyla bağlanmasından meydana gelen bir karbonhidrat.

Nişasta

Yöresel Adı: Nişasta

Niteliğini Değiştirme Primi

Tanımı: Ürünün pazara aşırı miktarda geldiği dönemlerde, fazla ürünü piyasadan çekmek için uygulanan bir primdir.

nitrat

nitrate (adj. nitro)