Gardensel Tarım Sözlüğü – Yeni Terimler

6.445 denetlenmiş ve yayımlanmış madde. Terimler kalite kontrolünden geçerek yayımlanır. Bilimsel açıklamalar kaynaklı yeni sürümlerle genişletilir. Bu liste çalışma sürdükçe güncellenir.

Son eklenen maddeler

Foroz kayığı

Foroz kayığı, dalyanlarda balık çıkarmak amacıyla kullanılan küçük boyutlu tekne türüdür.

Forma

Forma, tütüncülük alanında tütün yaprağının ayası ile ilgili düzlemsel biçimi tanımlayan bir terimdir.

Fıstık

Fıstık, Antep fıstığı, çam fıstığı ve yer fıstığı gibi ürünlerin genel adıdır.

Filize yatmak

Filize yatmak, karpuz gibi bitkilerin gövdesinin bir iki karış kadar uzayarak yayılmasıdır.

Fildişi

Fildişi, fillerin uzun ve sivri biçimde uzamış kesici dişleri ile elde edilen sert bir maddedir.

Fibratus

Fibratus, sirrus ve kümülüs bulut türlerinin gruplandırılmasında kullanılan bir isimlendirmedir.

Filika

Filika, yerel kullanımda civciv, piliman, çökelek veya köfter anlamlarına gelen bir sözcüktür.

Fare zehiri

Fare zehiri, kemirgenlerin popülasyonunu kontrol altına almak amacıyla fareleri öldürmek için tasarlanmış kimyasal preparattır.

Fare kapanı

Fare kapanı, evlerde veya tarımsal alanlarda farelerin yakalanması amacıyla kullanılan mekanik bir tuzak aracıdır.

Ezma

Ezma, geleneksel yöntemlerle üretilen erik ve kızılcık pekmezlerine verilen halk dilindeki isimdir.

Ezik fındık

Ezik fındık, basınç, darbe veya diğer fiziksel nedenlerle doğal şekli bozulmuş olan fındık tanelerini tanımlamak için kullanılan terimdir.

Eyrim

Eyrim, atların sırtına vurulan eyerlerin altına yerleştirilen keçe parçasıdır.

Eymece

Eymece, demirden üretilmiş ve yarım daire formunda tasarlanmış bir olta çeşididir.

Eyiletaaek

Eyiletaaek, deri veya postların tabaklanması ve sepileme işlemlerini ifade eden bir terimdir.

Evsime

Evsime, harmanda bulunan ürünlerin yarı yarıya dövülmesi işlemini tanımlayan terimdir.

Evsemek

Evsemek, öğütülmüş bulgurun kepek tabakasından ayrılması amacıyla uygulanan bir işlemdir.

Evcilleştirme

Evcilleştirme, yabani hayvanların insanlara alışık hale getirilmesi ve insan yararına kullanılır duruma sokulması sürecidir.

Etişken

Etişken, Sabanın ön tarafına takılan ve hayvan koşumu sırasında kullanılan halka biçimindeki çividir.

Eşönçimli

Eşönçimli, eğreltiotlarında görülen ve sadece tek bir türde spor taşıyan yapıları tanımlayan bir terimdir.

Erdevil eriği

Erdevil eriği, sarı renkte ve ince kabuklu olan, tatlı yapısıyla sofralık tüketimi tercih edilen bir erik çeşididir.

Eplpactis

Eplpactis, bataklık ortamlarda yetişen ve halk arasında bataklık sahlebi veya bataklık danakıranı olarak bilinen bir bitki türüdür.

Epistoma

Epistoma, böceklerin baş yapısında üst dudak ile alın bölgesi arasında yer alan anatomik bölümdür.

Epipeura

Epipeura, böceklerde kanat kapakları olan elitraların yan kenarlarını örten ve koruyan kısımdır.

Entomografi

Entomografi, bir böceğin veya onun yaşam evrelerinin betimlenmesi ve açıklanması işlemidir.

English butterfly rabbit

English butterfly rabbit, İngiliz kelebek tavşanı olarak bilinen, genellikle kürk veya evcil hayvan amacıyla yetiştirilen bir tavşan ırkı.

Enedut

Enedut, hasat edilen ekin demetlerinin taşınması amacıyla arabaya yüklenmesi sırasında kullanılan yükleme aracıdır.

Endoteka

Endoteka, spor kesesi sapının içinde gizli olarak bulunan ask (domalan) yapısını ifade eden bitki patolojisi terimidir.

Endospor

Endospor, spor kesesinin içinde kapalı bir şekilde yer alan ve korunmuş yapıda bulunan sporlardır.

Emtih

Emtih, annesiz veya süt emme imkanı bulamadan büyüyen kuzu ve oğlak yavrularını tanımlayan bir terimdir.

Emişçi

Emişçi, kuzu veya oğlak gibi genç hayvanların annelerine emdirilmesi işini yapan görevli kişidir.

Elâstin

Elâstin, elastik liflerin yapısını oluşturan ve sarı renkli görünüme sahip olan kimyasal bir bileşiktir.

Elkayası

Elkayası, bulgur üretimi sırasında tuz çekme işlemi için kullanılan ve elle çevrilebilen küçük ölçekli taş değirmen aleti.

Eıtar

Eıtar, orakla biçim işlerinde kılavuzluk yapan ve işçi grubunun başında olan kişidir.

Eğreklemek

Eğreklemek, Kuşluk vaktinden sonra hayvan boyunlarının ağıl içinde dinlendirilmek üzere yere yatırılması.

Eğik sap

Eğik sap, ucunun aşağıya doğru bakacak şekilde eğrilmiş olan bitki sapıdır.

Efsinti

Efsinti, kurumuş otların ince parçalanarak kırılmış haline verilen isimdir.

Dîşenli

Dîşenli, değirmen mekanizmasında üst kısımda bulunan ve dönerek hareket eden taş parçasıdır.

Düğücük

Düğücük, ekinlerin sap kısımlarında bulunan boğum yerleridir.

Drosera

Drosera, çikotu, güneş gülü ve şebnem gibi isimlerle bilinen böcekyiyen bitki cinsidir.

Dörtlü yaprak

Dörtlü yaprak, bitki gövdesi üzerinde dörderli gruplar halinde düzenlenmiş yaprak diziliş şeklidir.

Dövme

Dövme, geleneksel un öğütme yöntemlerinde kullanılan, büyük ve genellikle yuvarlak biçimli değirmen taşıdır.

Dört köşeli bel küreği

Dört köşeli bel küreği, toprak yerini kazmak amacıyla kullanılan, keskin ağızlı ve düz yapıda bir tarım aletidir.

Dönmeli pulluk

Dönmeli pulluk, her iki yöne de toprak aktarabilme özelliğine sahip olan bir bahçıvan pulluğu çeşididir.

Dondurma makinesi

Dondurma makinesi, dondurma üretiminde kullanılan kutu veya mekanik cihazdır.

Dönen

Dönen, üç yaşını tamamlayıp dördüncü yaşına girmiş olan tay veya sığır için kullanılan bir terimdir.

Don çözülmesi

Don çözülmesi, çevre sıcaklığının artması sonucu donmuş su ve buz kütlelerinin erimeye başlaması sürecidir.

Domuz başı

Domuz başı, atlarda profilin içe çukurlu olduğu kaba ve ağır yapıdaki baş tipini tanımlayan bir terimdir.

Dombay ineği

Dombay ineği, yöresel kullanımda dişi mandayı tanımlayan bir terimdir.

Dolikosefal

Dolikosefal, kafa indeksi 75'ten düşük olan, uzun ve dar bir kafa yapısına sahip olan canlılar için kullanılan bir morfolojik terimdir.

Döl çıkmak

Döl çıkmak, hayvan yetiştiriciliğinde beklenen yavruların tamamının dünyaya gelmesi durumunu ifade eden terimdir.

Doku gözesi

Doku gözesi, bitkisel dokularda hasar gören veya işlevini yitiren hücrelerin yerine geçen yeni hücrelerdir.

Doğum ağırlığı

Doğum ağırlığı, bir hayvan yavrusunun dünyaya geldiği andan itibaren ölçülen ilk ağırlık değeridir.

Divlim

Divlim, kabak, kavun ve benzeri meyvelerin dış kabukları üzerinde görülen çatlak veya yarıklar için kullanılan bir terimdir.

Disomi

Disomi, çift duyuma sahip olan bir kromozomu veya kromozoma ait bir parçayı ifade eder.

Dişlice

Dişlice, yedi veya dokuz adet dişi bulunan tırmık çeşididir.

Dişli yaprak

Dişli yaprak, lamina kısmının kenarları diş şeklinde girintili ve çıkıntılı olan yapraktır.

Dişli pompa

Dişli pompa, sıvı akışının dişli mekanizmaları aracılığıyla gerçekleştirildiği bir ölçer pompa türüdür.

Dışkı

Dışkı, sindirim kanalından vücut dışına atılan atık maddeye verilen addır.

Dişenti

Dişenti, değirmen öğütme sürecinde unun içine karışan taş kırıntılarıdır.

Direkleme

Direkleme, sağanak halinde yağan yağmur için kullanılan bir isimdir.

Dinsik

Dinsik, av hayvanlarını izlemek ve gözlemlemek için kullanılan yüksek konumlu yerdir.

Dingene

Dingene, kendir liflerini dövmek amacıyla kullanılan teknik bir aygıttır.

Diktiyospor

Diktiyospor, hem enine hem de boyuna yönde bölünmüş yapıya sahip sporları tanımlamak için kullanılan bir kavramdır.

Dikeysaban

Dikeysaban, toprağa dikey konumda derinlemesine daldırılabilen tarım aleti anlamında kullanılır.

Dikenyaprak

Dikenyaprak, bitki morfolojisinde diken halini almış yapraklara verilen isimdir.

Dikenkökler

Dikenkökler, bitkinin dikensi bir yapıya dönüşmüş olan köklerini belirten bir terimdir.

Dihibrit çaprazlama

Dihibrit çaprazlama, iki farklı gen lokusunda heterozigot veya farklı allellere sahip olan bireylerin melezlenmesidir.

Diester

Diester, moleküler formülünde iki adet ester grubu içeren bir bileşiktir.

Dieier

Dieier, yapısında iki eter grubu barındıran kimyasal bileşiktir.

Diamın

Diamın, yapısında iki adet amin fonksiyonel grubu barındıran kimyasal bileşikler için kullanılan bir terimdir.

Dia’dehit

Dia’dehit, kimyasal yapısında iki adet aldehit fonksiyonel grubu barındıran bileşikler için kullanılan terminolojik bir terimdir.

Dezoksidasyon

Dezoksidasyon, herhangi bir madde veya bileşimin yapısında bulunan oksijenin dışarı atılması veya giderilmesi işlemidir.

Devingenlik

Devingenlik, hareket etme yeteneğine sahip canlı bir maddenin temel niteliğini tanımlayan biyolojik bir kavramdır.

Deval

Deval, bal arıları tarafından nektar ve bal özleriyle tamamen doldurulan petek gözlerine verilen addır.

Deniz meltemi

Deniz meltemi, gündüz saatlerinde denizden karaya doğru esen hafif ve serin rüzgar hareketidir.

Demos

Demos, yoğurt kaymağından elde edilen geleneksel bir peynir çeşididir.

Deney

Deney, bilimsel bir gerçeği ortaya koymak veya doğrulamak amacıyla gerçekleştirilen deneme veya uygulamadır.

Değirmi boyun

Değirmi boyun, atlarda üst kısmı boylu boyunca kavisli veya eğri olan boyun yapısını tanımlayan terimdir.

Değirmen çakıldmağı

Değirmen çakıldmağı, değirmen mekanizmasında dönme hareketini sağlayan kısmı ifade eder.

Davaryancı

Davaryancı, her gün küçükbaş hayvanları sağmak için göreve giden kişiyi ifade eden terim.

Daşahır

Daşahır, tarımsal üretim amacıyla ekim yapılmamış, yalnızca hayvan otlatmak için kullanılan arazi parçası.

Dalyan kapısı

Dalyan kapısı, balık avcılığı sırasında balıkların içeri girdiği anda kapatılarak hasat sürecini başlatan giriş açıklığı.

Dağıl, lıd

Dağıl, lıd, belirli aralıklarla ortaya çıkan kum ve toz fırtınasıdır.

Dağ alası

Dağ alası, et rengi kırmızı olan ve küçük büyüklükte bulunan bir alabalık çeşididir.

Cursuma longa

Cursuma longa, zerdeçal, kürküm, Hint zafranı ve zerdeçap olarak da bilinen bir bitki türüdür.

Cüngüiü

Cüngüiü, hindilerde gagadan aşağıya doğru sarkan kırmızı renkli deri parçası için kullanılan halk ağzı bir terimdir.

Cucum

Cucum, ceviz meyvelerinin dıştaki yeşil kabuklarının ayrılıp çıkmaya başladığı zamanı ifade eden terimdir.

Crataegus oxycantha

Crataegus oxycantha, mayısdikeni, soyludiken, dikenli alıç ve güvem eriği isimleriyle bilinen bir bitki türüdür.

Çorut

Çorut, değirmen taşının dönüşünü kontrol eden, çalıştırıp durdurma işlevi gören mekanik düzene verilen isimdir.

Çörüşlemek

Çörüşlemek, genellikle tavuklarda görülen ve yaz mevsiminde tüylerin yenilenmesi sürecini belirten bir eylemdir.

Cornus sanguinea

Cornus sanguinea, Avrupa kızılcığı olarak da anılan, kırmızı yapraklara sahip kızılcık çeşididir.

Çorlama

Çorlama, derinin yüzeyindeki kılların temizlenerek deri tabaklamasına veya kullanımına hazır hale getirilmesi sürecindeki işlemdir.

Congabır

Congabır, yeşil dış kabuğu soyulmuş haldeki ceviz içini ifade eden yerel bir tanımdır.

Common seal

Common seal, Fok ya da Ayıbalığı olarak bilinen bir memeli hayvan.

Common bamboo

Common bamboo, Bambu kamışı, Hezaren veya Hint kamışı olarak adlandırılan bitki türü.

Comba

Comba, iki ila dört yaş arasındaki erkek mandayı ifade eden özel bir adlandırmadır.

Colchium autumnale

Colchium autumnale, Güz çiğdemi veya Sonbahar çiğdemi olarak bilinen, acı çiğdem özelliği taşıyan bir türdür.

Çok kutuplu hücre

Çok kutuplu hücre, gövdesinden birçok uzantı çıkan nöron yapısını adlandıran biyolojik terimdir.

Çok iri irmik

Çok iri irmik, göz aralığı 800 mikron olan elemlerle ayrıştırıldığında eleğin üzerinde kalan iri partikülleri ifade eder.