Muz Yetiþtiriciliðinde Depolama
8.3. Depolama ve Taþýma
8.3.1. Depolama
Muzlarýn hasat sonrasý yaþam sürelerinin uzun olmasýný saðlamak için kýsa sürede uygun depolama koþullarýna getirilmesi gerekir. Bu þartlar genellikle çeþitli nakliye araçlarý ve soðuk hava depolarýnda saðlanýr. Klimakteriyel bir meyve olan muzlarýn solunum hýzý bir çok meyve türlerine göre çok yüksektir. Depolama sýcaklýðý da yüksek olduðundan bu solunum hýzýný azaltma olanaðý da sýnýrlýdýr. Bu nedenle depolamada soðutma kapasitesi hesabýnda bu durumlar göz önüne alýnmalýdýr. Muz meyvesi genel olarak 13 oC de 1-2 hafta süreyle depolanabilir. Bitki olarak soðuða daha dayanýklý olduðu halde, meyvesi soðuða daha duyarlý olan Cavendish çeþidi 14 oC de depolanmaktadýr. Ancak Dwarf Cavendish için bu sýcaklýk daha düþüktür. Daha düþük sýcaklýkta çeþide ve kalma süresine baðlý olarak üþüme olur. Depoda baðýl nem % 90-95 olmalýdýr. Kontrollü atmosferli depolama olanaklarý varsa muzlar % 4-5 oC oksijen ve %5 CO2 ortamýnda 3-4 hafta dayanabilirler. Ancak bu meyveler olgunlaþtýrmadan sonra iyi renklendikleri halde, aroma durumlarý geriler. Bu sýnýrlar aþýlýnca da meyvede çeþitli koyu gri lekeler oluþur. Ýnce polietilen torbalarda dayanýklýlýðý 4-10 gün artar. Bu nedenle uzun süreli taþýmalarda az delikli, kýsa süreli taþýmalarda ise fazla delikli polietilen torbalar kullanýlýr. Bunlarýn kalýnlýðý 0,038 mm olmalýdýr. Ülkemizde muzlarýn depolanmasý üzerinde yapýlmýþ çalýþmalar yoktur. Bununla beraber muz yetiþtirme bölgelerinin kuzeyinde kalan ülkemiz için uygun depolama sýcaklýðý daha düþük olabilir. Ancak ülkemizde yetiþtirilen muzlarýn Cavendish grubundan olduklarý da unutulmamalýdýr.Muzlar depo þartlarýnda da önemli miktarda Etilen salgýlarlar. Bu gaz depo içinde kalarak olgunluðu hýzlandýrýr. Çünkü düþük sýcaklýklarda önemli etkisi olmayan etilen, muzun depolandýðý sýcaklýk þartlarýnda etkili olur. Bu gazýn depodan alýnmasý, depo süresini önemli ölçüde arttýrýr. Bu amaçla vermikülite emdirilmiþ potasyum permanganat bloklarý depo içine konur. Muz ambalajlarý içine konan taraklarýn hastalanmamasý, zarar görmemesi için difenilli kaðýtlara sarýlabilir veya Muz taraklarýný polietilen örtülerle sarýlýp içine etilen ve CO2 yi absorbe edici özel maddelerin konulmasý da baþarýlý olmaktadýr. Muz depolarýnda etilene karþý etkili yollardan biride dýþ hava ile havalandýrmaktýr. Depo günde bir defa havalandýrýlacak þekilde sürekli veya birden havalandýrýlýr. Depo içi hareketi de baþlangýçta hýzlý (saatte depo hacminin 50 katý), soðutma tamamlandýðýnda yavaþ olarak ayarlanmalýdýr.
8.3.2. Taþýma
Meyve naklinde gemiler ve kara taþýt araçlarý kullanýlýr. Taþýnma esnasýnda meyvelerin depolama þartlarýna uygun þartlarda kalmalarý gerekir. Isý izolasyonu olmayan araçlar yüksek yerlerden, soðuk bölgelerden geçerken, meyveler için kritik depo sýcaklýðý altýna düþen sýcaklýklardan zararlanýr. Uzun mesafeler için ve sýcak aylardaki veya bölgelerdeki taþýma için soðutmalý araçlar kullanýlmalýdýr. Kýsa mesafeler için iyi bir havalandýrma yeterli olabilir. Bu havalandýrma en uygun hava sýcaklýðýnda yapýlmalýdýr. Soðuk bölgelerdeki taþýmalarda ýsýtma bile gerekli olabilir.Taþýma araçlarýna yüklenecek muzlar iyice gözden geçirilir ve özellikle ileri geliþme devresinde bulunan meyveler ayrýlmalýdýr. Çünkü bu meyveler, uygun depo þartlarýnda olsa bile tüm partinin olgunluðunu hýzlandýrýrlar. Meyveler taþýma sýrasýnda olgun olarak çýkarlar ve tüketiciye hemen verilse bile, ancak aþýrý olgun veya düþük kaliteli olarak ulaþýrlar. Hele taþýma þartlarý biraz kötü ise tüm parti bozulur, zarar büyük boyutlara ulaþýr. Bu nedenle yükleme kýsa sürede bitirilmeli ve ambalajlama çeþitli sarsýntýlardan zarar görmeyecek þekilde sýkýca yapýlmalý ve depolanmalýdýr. Ancak depolama iyi bir hava hareketine olanak verecek þekilde olmalýdýr. Araçta veya depoda soðutma kýsa sürede tamamlanmalýdýr. Hasat yapýlýrken ve meyveleri sarartma deposuna yerleþtirirken salkýmlarýn yara-bere almamalarýna dikkat edilmelidir. Yaralanan ve berelenen meyvelerin kalitesi bozulur.
8.4. Depolama ve Olgunlaþtýrma Ýle Ýlgili Sorunlar
8.4.1. Uygun Hasat Zamanýnýn Geçirilmesi
Bu durumda kesilen meyveler öngörülen pazarlama süresini tamamlayamazlar ve bozulurlar. Meyveler klimakteriyel devreye girdikleri için uygun depo þartlarýnda bile (gemide) kendiliðinden olgunlaþmaya baþlarlar. Kendileri ile beraber tüm partinin olgunluðu ilerler ve artýk kontrol altýnda tutulamaz. Bu nedenle taþýma ve boþaltmadan sonra önemli miktarda meyve pazarlanamaz duruma girer. Çünkü toptancýlar henüz yeþil ve sert meyveleri alýrlar ve istendiði zaman olgunlaþtýrarak satar. Bu nedenle klonun özellikleri ve pazarlama süresi göz önüne alýnarak uygun hasat zamaný seçilmelidir. Muz meyvelerinde hasat sonrasý bozulmalar ve nedenleri incelenmiþtir.
8.4.2. Depolamanýn Geciktirilmesi
Hasattan sonra meyveler en geç 36 saat içinde depolanmalýdýr. Bu sürenin uzun olmasý meyvelerin klimakteriel devreye girmelerine yani olgunlaþmaya baþlamalarýna neden olur. Yüksek sýcaklýklarda 2-3 gün bekletme, bu baþlangýç için yeterlidir. Klimakteriel devrenin baþlamasý meyvede gözle saptanamaz. Et sertliði ile saptama bile yeterince baþarýlý olmamýþtýr. Bu nedenle çözümü güç bir sorun olarak kalmaktadýr.
8.4.3. Depolama Þartlarýnýn Bozuk Olmasý
Uygun depo sýcaklýðý ve havalandýrma, olgunluk kontrolü için en önemli faktörlerdir. Sýcaklýðýn yüksek, havalandýrmanýn az olmasý olgunluðu hýzlandýrýr. 15,6 oC üzerinde depo sýcaklýðý olgunluðu uyartýr.
8.4.4. Meyvelerde Hastalýk Zararlarý
Muz meyvelerinde gerek yeþil olum, gerekse sarý olum devrelerinde çeþitli hastalýklar zarar yapar. Bunlarýn zararlarý olgunluðun ilerlemesiyle artar. Bu hastalýklar genellikle zayýf yarý-saprofit patojenlerdir ve ana eksen, tarak baðlantýlarý ve meyvelerde açýlan çeþitli yaralardan girerler. Bunlar yüksek baðýl nemde ve hava hareketi ile kolayca yayýlýr ve geliþirler. En önemlileri Thielariopsis paradoxa, Botryodiploidia theobromae ve Gloeosporium musarumdur. Bunlardan ilk ikisi parmaklarýn kopmasýna yol açar. Meyvelere uçtan giren Fusarium theobromae ise sigara (puro) külü þeklinde bir çürüklük yapar ve meyve eti kuru ve lifli olur. Bunlarýn zararlarýndan korunmak meyvelerin çeþitli yaralanmalardan korunmalarý, sýký ambalajlanmalarý ve istiflenmeleri, meyvelerin hemen soðutulmalarý olgunlaþtýrmanýn kýsa sürede tamamlanmasý ve nemin en kýsa sürede % 80-85 'e düþürülmesi gerekir. Hevenk halinde pazarlanan muzlarda hevenk düzgün ve temiz olarak ikinci bir defa kesilmeli ve yara yeri koruyucu eriyiklere batýrýlmalýdýr. Çeþitli ülkelerde parafin, lanolin ile fenol karýþýmý; alçý ve çimento karýþýmý eriyiði veya polietilen polisülfüt ve mercapto-benzothiazol karýþýmlarý kullanýlmaktadýr. Kesilmiþ taraklar % 5'lik salisylanilid'e daldýrýlarak korunurlar. Bu koruyuculuk görevini kýsa süreli kontakt etkili fungusitlerle de yapmak mümkündür.
8.4.5. Üþüme Zararlarý
Tropik bölge meyvesi olan muz, donma noktasýnýn çok üstündeki sýcaklýk derecelerinde metabolizmasýnýn deðiþimi sonucu üþüme zararlarý denen bozulmalar gösterir. Optimum depolama sýcaklýðý altýna inildikçe ve kalma süresi uzadýkça zararýn derecesi de artar. Hasadý gecikmiþ meyveler üþüme zararlarýna daha duyarlý olurlar. Ayrýca sýcak ekolojilerde yetiþenler, daha soðuk þartlarda geliþenlere göre düþük sýcaklýða daha duyarlýdýrlar. Meyve geliþmesini yavaþlatarak geç hasada sebep olan hastalýklar (leaf spot, element eksiklikleri) üþüme zararlarýna duyarlýlýðý artýrýr. Üþüme zararlarý aþaðýdaki þekillerde belirirler.
1. Meyve olgunlaþmasý anormal ve düzensiz olur. Meyveler klimakterium göstermezler.
2. Meyve kabuðu donuk sarý, bazý çeþitlerde donuk kýrmýzýmsý renk alýr. Sonra bu lekeler kararýr ve yumuþar. Yeþil muzlarda gümüþi renk görülür.
3. Meyvelerde plasenta bölgesi sertleþir.
4. Meyvede aroma oluþumu geriler, gecikir ve anormal aroma oluþur.
5. Olgunlaþmaya baðlý olan niþasta hidrolizi durur, tatlanma geriler. Þeker azlýðý ve asit yüksekliði sonucu tad ekþi olur.
6. Olgunlaþma devresindeki normal tanen metabolizmasý bozulur, meyveler buruk olur. Aktif tanen miktarý normal meyvelerin iki katý kadardýr.
7. Meyvelerin askorbik asit miktarý normal meyvelere göre düþüktür.
Kabuk rengindeki donukluk, epidermis hücrelerinin cansýzlaþan protoplazmalarýnda koyu renkli granüllerin oluþumu ve bunlarýn epidermisin ýþýk geçirgenliðini deðiþtirmesi sonucu oluþur. Hipodermis hücreleri de ayný þekilde deðiþirler ve böylece yeþil veya sarý pigmentler kýsmen maskelenir. Çok þiddetli zararlarda doku tekrar saydamlaþabilir. Bu arada zararlanan doku, havanýn serbest oksijeni ile temasa geçer ve tanenler okside olarak kahverengi-siyah renklenme olur. Düzensiz su kaybý sonucu kütikula ve epidermiste kýrýþmalar görülür. Yeþil muzlarda lateksin içinde bulunan partiküller çöker ve süt berraklaþýr. Süt borularý ve iletim demetleri kahverengileþir.Bahçede üþümeye karþý hevenklerin çuval veya polietilen torbalarla soðuktan korunmasý gerekir. Depolama baþlangýcýnda sýcaklýk düþürülmesi yavaþ (1-2 gün içinde) yapýlmalýdýr. Meyvenin hasat sonrasý devresinde kritik sýcaklýk derecesinin altýnda kalmamasýna önem verilmelidir.
8.4.6. Yüksek Sýcaklýk Zararlarý
Yüksek sýcaklýkta uzun süre kalan meyveler de zararlanýrlar. Özellikle aromalarý bozulur. Kabuk rengi yeþilimsi olarak kalýr. Meyveler adeta haþlanmýþ bir durum alýrlar ve kaliteleri bozulur.
8.3. Depolama ve Taþýma
8.3.1. Depolama
Muzlarýn hasat sonrasý yaþam sürelerinin uzun olmasýný saðlamak için kýsa sürede uygun depolama koþullarýna getirilmesi gerekir. Bu þartlar genellikle çeþitli nakliye araçlarý ve soðuk hava depolarýnda saðlanýr. Klimakteriyel bir meyve olan muzlarýn solunum hýzý bir çok meyve türlerine göre çok yüksektir. Depolama sýcaklýðý da yüksek olduðundan bu solunum hýzýný azaltma olanaðý da sýnýrlýdýr. Bu nedenle depolamada soðutma kapasitesi hesabýnda bu durumlar göz önüne alýnmalýdýr. Muz meyvesi genel olarak 13 oC de 1-2 hafta süreyle depolanabilir. Bitki olarak soðuða daha dayanýklý olduðu halde, meyvesi soðuða daha duyarlý olan Cavendish çeþidi 14 oC de depolanmaktadýr. Ancak Dwarf Cavendish için bu sýcaklýk daha düþüktür. Daha düþük sýcaklýkta çeþide ve kalma süresine baðlý olarak üþüme olur. Depoda baðýl nem % 90-95 olmalýdýr. Kontrollü atmosferli depolama olanaklarý varsa muzlar % 4-5 oC oksijen ve %5 CO2 ortamýnda 3-4 hafta dayanabilirler. Ancak bu meyveler olgunlaþtýrmadan sonra iyi renklendikleri halde, aroma durumlarý geriler. Bu sýnýrlar aþýlýnca da meyvede çeþitli koyu gri lekeler oluþur. Ýnce polietilen torbalarda dayanýklýlýðý 4-10 gün artar. Bu nedenle uzun süreli taþýmalarda az delikli, kýsa süreli taþýmalarda ise fazla delikli polietilen torbalar kullanýlýr. Bunlarýn kalýnlýðý 0,038 mm olmalýdýr. Ülkemizde muzlarýn depolanmasý üzerinde yapýlmýþ çalýþmalar yoktur. Bununla beraber muz yetiþtirme bölgelerinin kuzeyinde kalan ülkemiz için uygun depolama sýcaklýðý daha düþük olabilir. Ancak ülkemizde yetiþtirilen muzlarýn Cavendish grubundan olduklarý da unutulmamalýdýr.Muzlar depo þartlarýnda da önemli miktarda Etilen salgýlarlar. Bu gaz depo içinde kalarak olgunluðu hýzlandýrýr. Çünkü düþük sýcaklýklarda önemli etkisi olmayan etilen, muzun depolandýðý sýcaklýk þartlarýnda etkili olur. Bu gazýn depodan alýnmasý, depo süresini önemli ölçüde arttýrýr. Bu amaçla vermikülite emdirilmiþ potasyum permanganat bloklarý depo içine konur. Muz ambalajlarý içine konan taraklarýn hastalanmamasý, zarar görmemesi için difenilli kaðýtlara sarýlabilir veya Muz taraklarýný polietilen örtülerle sarýlýp içine etilen ve CO2 yi absorbe edici özel maddelerin konulmasý da baþarýlý olmaktadýr. Muz depolarýnda etilene karþý etkili yollardan biride dýþ hava ile havalandýrmaktýr. Depo günde bir defa havalandýrýlacak þekilde sürekli veya birden havalandýrýlýr. Depo içi hareketi de baþlangýçta hýzlý (saatte depo hacminin 50 katý), soðutma tamamlandýðýnda yavaþ olarak ayarlanmalýdýr.
8.3.2. Taþýma
Meyve naklinde gemiler ve kara taþýt araçlarý kullanýlýr. Taþýnma esnasýnda meyvelerin depolama þartlarýna uygun þartlarda kalmalarý gerekir. Isý izolasyonu olmayan araçlar yüksek yerlerden, soðuk bölgelerden geçerken, meyveler için kritik depo sýcaklýðý altýna düþen sýcaklýklardan zararlanýr. Uzun mesafeler için ve sýcak aylardaki veya bölgelerdeki taþýma için soðutmalý araçlar kullanýlmalýdýr. Kýsa mesafeler için iyi bir havalandýrma yeterli olabilir. Bu havalandýrma en uygun hava sýcaklýðýnda yapýlmalýdýr. Soðuk bölgelerdeki taþýmalarda ýsýtma bile gerekli olabilir.Taþýma araçlarýna yüklenecek muzlar iyice gözden geçirilir ve özellikle ileri geliþme devresinde bulunan meyveler ayrýlmalýdýr. Çünkü bu meyveler, uygun depo þartlarýnda olsa bile tüm partinin olgunluðunu hýzlandýrýrlar. Meyveler taþýma sýrasýnda olgun olarak çýkarlar ve tüketiciye hemen verilse bile, ancak aþýrý olgun veya düþük kaliteli olarak ulaþýrlar. Hele taþýma þartlarý biraz kötü ise tüm parti bozulur, zarar büyük boyutlara ulaþýr. Bu nedenle yükleme kýsa sürede bitirilmeli ve ambalajlama çeþitli sarsýntýlardan zarar görmeyecek þekilde sýkýca yapýlmalý ve depolanmalýdýr. Ancak depolama iyi bir hava hareketine olanak verecek þekilde olmalýdýr. Araçta veya depoda soðutma kýsa sürede tamamlanmalýdýr. Hasat yapýlýrken ve meyveleri sarartma deposuna yerleþtirirken salkýmlarýn yara-bere almamalarýna dikkat edilmelidir. Yaralanan ve berelenen meyvelerin kalitesi bozulur.
8.4. Depolama ve Olgunlaþtýrma Ýle Ýlgili Sorunlar
8.4.1. Uygun Hasat Zamanýnýn Geçirilmesi
Bu durumda kesilen meyveler öngörülen pazarlama süresini tamamlayamazlar ve bozulurlar. Meyveler klimakteriyel devreye girdikleri için uygun depo þartlarýnda bile (gemide) kendiliðinden olgunlaþmaya baþlarlar. Kendileri ile beraber tüm partinin olgunluðu ilerler ve artýk kontrol altýnda tutulamaz. Bu nedenle taþýma ve boþaltmadan sonra önemli miktarda meyve pazarlanamaz duruma girer. Çünkü toptancýlar henüz yeþil ve sert meyveleri alýrlar ve istendiði zaman olgunlaþtýrarak satar. Bu nedenle klonun özellikleri ve pazarlama süresi göz önüne alýnarak uygun hasat zamaný seçilmelidir. Muz meyvelerinde hasat sonrasý bozulmalar ve nedenleri incelenmiþtir.
8.4.2. Depolamanýn Geciktirilmesi
Hasattan sonra meyveler en geç 36 saat içinde depolanmalýdýr. Bu sürenin uzun olmasý meyvelerin klimakteriel devreye girmelerine yani olgunlaþmaya baþlamalarýna neden olur. Yüksek sýcaklýklarda 2-3 gün bekletme, bu baþlangýç için yeterlidir. Klimakteriel devrenin baþlamasý meyvede gözle saptanamaz. Et sertliði ile saptama bile yeterince baþarýlý olmamýþtýr. Bu nedenle çözümü güç bir sorun olarak kalmaktadýr.
8.4.3. Depolama Þartlarýnýn Bozuk Olmasý
Uygun depo sýcaklýðý ve havalandýrma, olgunluk kontrolü için en önemli faktörlerdir. Sýcaklýðýn yüksek, havalandýrmanýn az olmasý olgunluðu hýzlandýrýr. 15,6 oC üzerinde depo sýcaklýðý olgunluðu uyartýr.
8.4.4. Meyvelerde Hastalýk Zararlarý
Muz meyvelerinde gerek yeþil olum, gerekse sarý olum devrelerinde çeþitli hastalýklar zarar yapar. Bunlarýn zararlarý olgunluðun ilerlemesiyle artar. Bu hastalýklar genellikle zayýf yarý-saprofit patojenlerdir ve ana eksen, tarak baðlantýlarý ve meyvelerde açýlan çeþitli yaralardan girerler. Bunlar yüksek baðýl nemde ve hava hareketi ile kolayca yayýlýr ve geliþirler. En önemlileri Thielariopsis paradoxa, Botryodiploidia theobromae ve Gloeosporium musarumdur. Bunlardan ilk ikisi parmaklarýn kopmasýna yol açar. Meyvelere uçtan giren Fusarium theobromae ise sigara (puro) külü þeklinde bir çürüklük yapar ve meyve eti kuru ve lifli olur. Bunlarýn zararlarýndan korunmak meyvelerin çeþitli yaralanmalardan korunmalarý, sýký ambalajlanmalarý ve istiflenmeleri, meyvelerin hemen soðutulmalarý olgunlaþtýrmanýn kýsa sürede tamamlanmasý ve nemin en kýsa sürede % 80-85 'e düþürülmesi gerekir. Hevenk halinde pazarlanan muzlarda hevenk düzgün ve temiz olarak ikinci bir defa kesilmeli ve yara yeri koruyucu eriyiklere batýrýlmalýdýr. Çeþitli ülkelerde parafin, lanolin ile fenol karýþýmý; alçý ve çimento karýþýmý eriyiði veya polietilen polisülfüt ve mercapto-benzothiazol karýþýmlarý kullanýlmaktadýr. Kesilmiþ taraklar % 5'lik salisylanilid'e daldýrýlarak korunurlar. Bu koruyuculuk görevini kýsa süreli kontakt etkili fungusitlerle de yapmak mümkündür.
8.4.5. Üþüme Zararlarý
Tropik bölge meyvesi olan muz, donma noktasýnýn çok üstündeki sýcaklýk derecelerinde metabolizmasýnýn deðiþimi sonucu üþüme zararlarý denen bozulmalar gösterir. Optimum depolama sýcaklýðý altýna inildikçe ve kalma süresi uzadýkça zararýn derecesi de artar. Hasadý gecikmiþ meyveler üþüme zararlarýna daha duyarlý olurlar. Ayrýca sýcak ekolojilerde yetiþenler, daha soðuk þartlarda geliþenlere göre düþük sýcaklýða daha duyarlýdýrlar. Meyve geliþmesini yavaþlatarak geç hasada sebep olan hastalýklar (leaf spot, element eksiklikleri) üþüme zararlarýna duyarlýlýðý artýrýr. Üþüme zararlarý aþaðýdaki þekillerde belirirler.
1. Meyve olgunlaþmasý anormal ve düzensiz olur. Meyveler klimakterium göstermezler.
2. Meyve kabuðu donuk sarý, bazý çeþitlerde donuk kýrmýzýmsý renk alýr. Sonra bu lekeler kararýr ve yumuþar. Yeþil muzlarda gümüþi renk görülür.
3. Meyvelerde plasenta bölgesi sertleþir.
4. Meyvede aroma oluþumu geriler, gecikir ve anormal aroma oluþur.
5. Olgunlaþmaya baðlý olan niþasta hidrolizi durur, tatlanma geriler. Þeker azlýðý ve asit yüksekliði sonucu tad ekþi olur.
6. Olgunlaþma devresindeki normal tanen metabolizmasý bozulur, meyveler buruk olur. Aktif tanen miktarý normal meyvelerin iki katý kadardýr.
7. Meyvelerin askorbik asit miktarý normal meyvelere göre düþüktür.
Kabuk rengindeki donukluk, epidermis hücrelerinin cansýzlaþan protoplazmalarýnda koyu renkli granüllerin oluþumu ve bunlarýn epidermisin ýþýk geçirgenliðini deðiþtirmesi sonucu oluþur. Hipodermis hücreleri de ayný þekilde deðiþirler ve böylece yeþil veya sarý pigmentler kýsmen maskelenir. Çok þiddetli zararlarda doku tekrar saydamlaþabilir. Bu arada zararlanan doku, havanýn serbest oksijeni ile temasa geçer ve tanenler okside olarak kahverengi-siyah renklenme olur. Düzensiz su kaybý sonucu kütikula ve epidermiste kýrýþmalar görülür. Yeþil muzlarda lateksin içinde bulunan partiküller çöker ve süt berraklaþýr. Süt borularý ve iletim demetleri kahverengileþir.Bahçede üþümeye karþý hevenklerin çuval veya polietilen torbalarla soðuktan korunmasý gerekir. Depolama baþlangýcýnda sýcaklýk düþürülmesi yavaþ (1-2 gün içinde) yapýlmalýdýr. Meyvenin hasat sonrasý devresinde kritik sýcaklýk derecesinin altýnda kalmamasýna önem verilmelidir.
8.4.6. Yüksek Sýcaklýk Zararlarý
Yüksek sýcaklýkta uzun süre kalan meyveler de zararlanýrlar. Özellikle aromalarý bozulur. Kabuk rengi yeþilimsi olarak kalýr. Meyveler adeta haþlanmýþ bir durum alýrlar ve kaliteleri bozulur.


Comment